Alles om de bankenunie erdoor te drukken

17

De Nederlandsche Bank heeft het Overzicht Financiële Stabiliteit, dat twee keer per jaar wordt gepubliceerd, aangegrepen om de bankenunie erdoor te drukken. Volgens DNB is hernieuwde escalatie van de Europese schuldencrisis het grootste risico voor de financiële stabiliteit in Nederland. Een bankenunie zou alle Europese financiële instellingen in het gareel moeten houden en een nieuwe crisis moeten voorkomen. Eind 2012 deed Klaas Knot ook al een poging om het volk alvast warm te maken voor de Europese bankenunie. Toentertijd zei Knot dat de bankenunie nodig zou zijn om de ‘dodelijk omzelzing‘ tussen banken en overheden aan halt toe te roepen. De beleidsmakers doen wel erg hun best om steeds meer macht aan Europa over te dragen.

bankenunie

Verdragen wijzigen duurt jaren

Om in 2014 een bankenunie te kunnen beginnen moeten er nog aardig wat punten op de agenda  worden weggewerkt. Dijsselbloem is inmiddels, met al zijn staatssecretarissen, druk bezig om het Europese verdrag waar nodig te wijzigen, zodat de bankenunie snel doorgang kan vinden. Een wijziging van een verdrag neemt normaliter jaren in beslag. Daar lijkt geen tijd voor. Op naar één Europa en zo snel mogelijk, luidt de slogan van dit project. Door de bankenunie zal er een gezamenlijk beleid kunnen worden gevoerd. Dat de nood hoog is, blijkt uit het feit dat Timmermans van Buitenlandse zaken heeft laten weten dat er helemaal geen verdragswijziging voor de bankenunie nodig is.

Grote stap naar één Europa

Natuurlijk wordt ons voorgehouden dat de bankenunie er voor de burgers moet komen, om zo het risico, dat de belastingbetaler wederom moet opdraaien voor een bailout van een bank, te verkleinen. De consequentie van een bankenunie is echter wel een vergaande integratie van de banken, de financiële wereld en regelgeving. De taken van DNB zouden worden overgenomen door één centrale toezichthouder, de Europese Centrale Bank. Financieel, maar ook politiek gezien, is de bankunie een zeer grote stap naar één Europa.

Één beleid de juiste oplossing?

Er moeten echter nog wel wijzigingen worden doorgevoerd, want een scheiding tussen prudentieel toezicht (het toezicht dat is gericht op het bevorderen van de financiële degelijkheid van financiële instellingen) en monetair toezicht ( het toezicht op de geldschepping door particuliere banken) moet goed worden gedefinieerd. Één ding is duidelijk, de ECB krijgt in ieder geval veel macht, wellicht wel te veel macht voor één centrale bank. Ook is het nog maar de vraag hoe functioneel het is om alle toezicht bij één partij onder te brengen. We hebben tijdens de eurocrisis gemerkt dat er nog al wat economische verschillen tussen de zwakke en de sterke eurolanden zijn te constateren. Is één beleid voor alle banken in Europa wel de juiste oplossing?

Terug naar de update van DNB

In het persbericht van De Nederlandsche Bank staat het volgende: ‘Verdere voortgang bij de implementatie van een effectieve bankenunie blijft noodzakelijk om de schuldencrisis te bedwingen. Essentieel is dat het Europese toezicht wordt aangevuld met een effectief Europees resolutieregime, resolutiefonds en het deposito garantiestelsel.

Marktpartijen moeten er vertrouwen in hebben dat de bankenunie van start gaat zonder verborgen verliezen. Een grondig balansonderzoek bij Europese banken vergroot dat vertrouwen en vermindert zo de kans op een hernieuwde escalatie van de Europese schuldencrisis. (…) Het gebruik van financiering tegen onderpand (gedekte financiering) door Nederlandse banken is qua omvang nog beperkt, maar vindt steeds vaker plaats. Banken moeten hierover transparant zijn. Gedekte financiering vergroot namelijk risico’s voor andere crediteuren, doordat zij bij een onverhoopt faillissement minder activa ter beschikking hebben om hun claims uit te winnen. Ook vergroot gedekte financiering risico’s voor het depositogarantiestelsel (DGS) en verwevenheid tussen financiële instellingen.’ Meer statements zijn hier te lezen. (PDF alert)

Duitsland ligt dwars

De eurocraten lopen nog wel tegen een groot probleem aan. Hoewel Draghi, Barosso en Rutte graag snelheid achter de bankenunie willen zetten, stapt Duitsland juist nu op de rem. Met de verkiezingen om de hoek zijn de Duitse politici uiterst voorzichtig. Een steeds groter deel van de Duitse bevolking lijkt eurosceptisch te worden en staan waarschijnlijk helemaal niet positief ten opzichte van een verdere financiële integratie. Voorzichtigheid troef dus in de Duitse politiek. Afgelopen week liet de Duitse minister van Financiën, Wolfgang Schaeble, weten dat hij twijfels heeft bij het bankenunie project. Volgens de Duitser, punctueel als ze zijn, moet alles natuurlijk wel goed worden uitgezocht en moeten er geen overhaaste beslissingen worden genomen.

Er is meer aan de hand

Op Bloomberg staat echter te lezen dat het in dit geval niet alleen om de Duitse mentaliteit gaat, maar ook om het feit dat een bankenunie grote gevolgen zou kunnen hebben voor Duitse banken. De nieuwe toezichthouder zou namelijk zo maar eens hoge eisen kunnen gaan stellen. Dit feit is wellicht goed voor de gezondheid van het financiële systeem, maar slecht voor de economie en de grote Duitse banken: ‘In short, one can’t help but wonder whether Germany is less concerned about the banking union’s effectiveness than about what a truly effective banking union would mean for its largest financial institution. Any sensible regulator would demand that institutions such as Deutsche Bank raise large amounts of equity, a move that — while good for the health of the financial system and economy — would adversely affect certain measures of profitability. In turn, that could strengthen calls to break up giant banks into smaller, more manageable units.

Over de auteur

Oprichter van Biflatie.nl. Ondernemer in de vis en in het goud. Schrijft zo nu en dan nog over de economie, het monetaire systeem, crypto's en de beurs.