Jawel, de signalen kleuren steeds “roder”

46

Zelden zien we een dalende beurstrend tegen het eind van het jaar. Sterker, om welke reden dan ook neigt de beurs doorgaans juist tot een stijging. Dus moet er welhaast iets bijzonders aan de hand zijn duidend op onraad? Jawel, de signalen kleuren steeds “roder”.

De oorzaak hiervan ligt bijna tastbaar in Washington DC, met name bij de ‘rogue’ Federal Reserve met haar vooralsnog “onverwoestbare” track record van “meer beloven dan waarmaken”! Zoals in deze column al diverse malen werd uiteengezet, heeft de Fed zich op voortreffelijke wijze in de rentejas weten te naaien en is het thans afwachten totdat de verstikkingsdood er op volgt. Nog slechts enkele dagen zijn we verwijderd van het bijna meest historische rentebesluit. In niet mis te verstane bewoordingen werd er gewaarschuwd tegen een voorgenomen renteverhoging zowel door het IMF als door de Bank of International Settlements (BIS) die voor het eerst van een tikkende tijdbom sprak, één van de titels van mijn column (zie REGELRECHTE TIJDBOMMEN). Het wordt een bittere pil als de Fed niet in staat blijkt om de wereldeconomie gaande te houden terwijl haar geloofwaardigheid te grabbel ligt. Het scenario van een renteverhoging gevolgd door een nieuwe uitgifte van “fictief (valse muntersgeld)” is stellig niet denkbeeldig. Denk maar aan de gevoelige gevolgen in de opkomende wereld..

Hoeveel van de tientallen biljoenen aan bijgedrukt geld hebben al niet een volstrekte abjecte bestemming gevonden in de vorm van opkoop van staatspapier door de centrale banken, het omhoog stuwen van de beurs zonder dat er sprake is van een evidente economische groei of verbeterde bedrijfswinsten. David Stockman – voormalig budget director onder president Reagan – wees op de ‘rampant credit expansion and falsification of debt and equity prices by the world’s convoy of money printing central banks. Kortom, er is een mondiale monetaire Disney World gecreëerd die alle voeling met de realiteit verloren heeft!

In essentie gaat het er nu om tegen een detriment koopkrachtverlies ingedekt te zijn. De Omslag Overlevingsportefeuille op www.robertbroncel.com is niet bepaald uit de lucht komen vallen. Iedereen die meent aan deze boodschap geen boodschap te hebben, vergist zich deerlijk. Tekenend is wel dat velen hun toekomst intussen als minder zeker blijken te ervaren. Maar dat heeft naar mijn bevinding echter meer te maken met de geopolitieke ontwikkelingen dan met de monetair/financiële. Onderstaand volgende de meest nadrukkelijke signalen:

* Terwijl de Amerikaanse economie afvlakt, vertoont de beurs intussen zware onevenwichtigheden. Immers, Wall Street wordt nog slechts door de meest succesvolle mega techs als Amazon, Facebook, Google, Microsoft en Netflix gedragen en zo nog enkele maar zelfs een fonds als Apple wist er al niet meer dan een slordige 4% uit te slepen, terwijl verreweg de meeste beursfondsen op de weg terug zijn, een bizarre ontwikkeling!

a handful of expensive stocks are propping up the market

Verder blijken diverse fondsen een steeds hogere koers/winstverhouding te laten zien. Met andere woorden: veel bedrijven zijn duurder geworden terwijl hun winsten dalen. Voorts zijn diverse insiders (bestuursleden van bedrijven) ondertussen doende hun stukken aan te lappen, zoals dat heet. Dat doe je niet als je vertrouwen in je eigen tent hebt!

us corporate profit growth turns negative

Ook is er sprake van steeds meer ‘corporate defaults’, wereldwijd oplopend tot boven de 100 of bijna 50% meer dan in 2014, waarvan ruim 50% in de V.S. Intussen noteert de S&P 500 ruim 18% beneden het 52-weekse hoogtepunt.

*Als gevolg van de lage olie- en gasprijzen met een min van bijna 60% vinden vooralsnog de meeste ‘defaults’ binnen de energiesector plaats met ca. een kwart van het mondiale totaal. Dit houdt verband met het feit dat veel bedrijven hun kredieten niet meer kunnen aflossen. Volgens Standard & Poor verkeert de helft van alle leningen op dit terrein ‘in distress’. Maar dit is niet de enige sector. Volgens Bloomberg verkeert intussen ruim 20% van alle U.S. junk (corporate) bonds in moeilijkheden, in de verwachting dat dit percentage in 2016 minstens zal verdubbelen. Deze verwachting wordt bevestigd door de Wall Street Journal.

bonds are signaling danger for stocks

*Vandaag de dag geldt voor de 10-jarige Treasuries een rente van ca. 2,1%, terwijl de rente op de junk bonds op 8,8% ligt, resulterend in een spread van 6,7% die bij een ‘humming economy’ op meer dan de helft lager ligt. Dit zelfde fenomeen tekende zich ook af in 2007 terwijl een jaar later de beurs met bijna 60% crashte. Deze trendbreuk dateert al van medio 2014. De huidige spread staat op een nagenoeg all time high.

Doordat de ‘printing liquidity’ niet in de markt wordt opgenomen maar domweg uit beeld verdwijnt, verscheen er in enkele media onderstaande quasi grappige foto vergezeld van de zinsnede ‘the world’s multi-trillion dollar bond market is circling the drain’. Jamie Dimon’s commentaar (JP Morgan) in z’n jaarlijkse aandeelhoudersbericht sloot hierop naadloos aan met de woorden: ‘the dislocations in the government bond and currency markets were a warning shot across the bow’ (de verstoringen op de overheidsobligatie- en valuta markten waren niets meer of minder dan een schot voor de boeg).

waterval

Maar ook Stockman windt er geen doekjes om met: ‘the vital core of capitalism is the capital markets; that’s where capital is supposed to be raised and allocated; it’s where future profits are rationally assessed and discounted and it’s where entrepreneurs and business enterprises are honestly awarded ofwel: “het draaipunt van het kapitalisme wordt gevormd door de kapitaalmarkten waar het kapitaal wordt opgenomen en een bestemming krijgt; het is ook de locatie waar toekomstige winsten rationeel op waarde worden getoetst en ondernemers op af worden gerekend”. Dat is volgens Stockman allemaal verdwenen nu de Fed de kapitaalmarkt op een “uitzinnig” lichtzinnige wijze heeft omgeturnd tot een casino waar speculanten en gokkers worden getrakteerd op ‘ill-gotten gains’, aangeduid als het tijdperk van de Bubble Finance.

De grootschalige malinvestments geïnitieerd door de centrale banken zullen zich meer en meer gaan wreken resulterend in een zware mondiale deflatie in zowel de grondstoffen- als de producentenprijzen. De bedoeling was immers met de geldpers de economie weer van nieuwe zuurstof te voorzien. Gebleken is dat zulks zonder vertrouwen nu eenmaal niet gebeurt! Deze situatie kan alleen opgeheven worden door de thans nog imaginaire koopkracht van het fiatgeld middels een opwaardering van het goud à la 1933 drastisch te verlagen waarmee de prijskaartjes van alle ‘hard and soft assets’ een geheel ander aanzien krijgen. Maar daarmee zijn de schulden uiteraard allesbehalve afbetaald!

* Nieuw is verder dat China’s centrale bank voornemens is om de koppeling met de dollar te versoepelen en de yuan te laten meten via het IMF mandje waarvan de Chinese munt sinds kort voor bijna 11% deel uitmaakt deels ten koste van de euro nu voor 30,93%, de yen nu voor 8,33% en het Britse pond nu voor 8,09% maar nauwelijks ten koste van de U.S dollar welk aandeel met ruim 41% nagenoeg gelijk is gebleven. De yuan/renminbi is intussen al de tweede munt toegepast in ‘letters of credit’.
China laat het er kennelijk niet bij zitten en stookt de valutaoorlog verder op. Bovendien is het land bezig om in versneld tempo de voorraad dollarreserves af te bouwen met een hoogste score van $87 miljard in november j.l.

*Bijna tegelijkertijd wist de Singapore Times te melden dat China het plan heeft opgevat om de yuan in april a.s. te koppelen aan een goud benchmark. Deze price fix mag gezien worden als een niet onbelangrijke stap op weg ter versterking van China’s positie als ’s werelds grootste producent en consument van goud en daarmee als prominent marktspeler. Het behoeft geen uitleg dat dit ook een tik betekent voor de COMEX in New York waar alle futures w.o. die van goud en zilver worden verhandeld (in U.S. dollars). Tevens kan deze “speldeprik” als een signaal (aanzet) worden opgevat tot de verschuiving van het financieel/ economische epicentrum van West naar Oost. Voortbordurend op de geringe devaluatie van de yuan t.o.v. de dollar in augustus j.l. zou onderstaand plaatje opnieuw werkelijkheid kunnen worden.

usdcny

Een eerste serieuze beursdaling van 10% tot 15% ligt daarmee opnieuw in het verschiet maar deze kan tevens de inleiding vormen tot een veel grotere beursval wanneer de bovenstaande onevenwichtigheden in een roller coaster worden opgenomen. De Fed is dan uitgespeeld. Het kan niet anders dan dat in dat geval de beursdaling volgend op het échec van Lehman in 2008 hierbij zal verbleken. Liever had ik een minder somber secenario geschetst maar je kunt maar beter wel op deze fase zijn voorbereid! Niettemin gun ik graag Barron’s “beursbengels” het voordeel van de twijfel die 10 man sterk unaniem van mening waren dat de beurs in 2016 alleen maar omhoog kan. Prachtig als je niet door enige kennis wordt geremd en zoiets getuigt wederom van typisch Angelsaksisch opportunisme dat door Russisch econoom Kondratieff zo voortreffelijk in kaart is gebracht.

Robert Broncel

Over deze schrijver