De schuldenpest kan iedereen treffen

32

Weinig medelanders zal het zijn ontgaan dat er iets fundamenteels mis is met het huidige geldstelsel. Wat dat ‘iets’ precies inhoudt en in welke gedaante het rondwaart, zal hooguit een enkeling doorgronden. In essentie is de huidige economische malaise het gevolg van een eenvoudig fenomeen. Het monetaire systeem, zoals dat vanaf het einde van de 17de eeuw met de oprichting van de ‘Bank of England’ vorm heeft gekregen, stelt een samenleving in staat excessieve schulden op te bouwen en stimuleert dat zelfs.

schulden biflatie

Uit het Niets

In de financiële sector zijn veel mensen actief die er een royale broodwinning aan hebben om individuen, gezinnen en ondernemers te verleiden tot het aangaan van grote schulden. Niet alleen het geleende geld moet worden afgelost binnen een contractueel vastgelegde tijd, maar over het geld dat uit het niets wordt gecreëerd dient een aanzienlijke vergoeding te worden betaald, rente genaamd. Alleen bankiers is het bij wet vergund om een product uit het niets te creëren en daarmee een riant inkomen te verwerven. Een timmerman moet een stoel, tafel of kast leveren aan de klant, een hovenier plaatst planten in tuin of groenzone, een huisschilder zet ramen en deuren in de verf. Alleen bankiers kunnen producten in de markt zetten zonder gebruik van grondstoffen. Geen wonder dat sommige bankiers het bestaan om zichzelf met God te vergelijken.

Paaien

Helaas zijn we zo dom geweest om ons door de banken te laten paaien. De wijze lessen van onze grootouders zijn vergeten of bijgezet in het mortuarium van ouderwetse ideeën en niet meer relevante problemen. We zijn grote schulden aangegaan, overmatig groot zelfs, zoals in 2008 met seismisch geweld aan de oppervlakte kwam; schulden voor het bewonen van ons ‘droomhuis’, voor het investeren in een nieuwe keuken of badkamer in datzelfde droomhuis, voor het te water laten van een boot, voor het kweken van afgunst bij de buren door de aanschaf van een SUV. Het ‘koop en geniet nu en betaal later’ syndroom heeft alom postgevat. Maar kopen met schuld is niets anders dan nu consumeren op toekomstige verdiensten. Zolang lonen stijgen evenals de waarde van huizen en andere onderpanden en inflatie een steuntje in de rug geeft, komt elke schuldenaar makkelijk weg. Zolang banken doorgaan met de expansie van de geldhoeveelheid door het maken van schulden aan te moedigen en kwistig met schuldbekentenissen rond te strooien, groeit de schuldenlast en raakt een samenleving langzamerhand doordrenkt van schuld.

Schuldenpest

Er komt een dag dat de totale schuld over de dijken klotst. De mensen die daar achter wonen zullen erdoor worden verzwolgen, ongeacht of zij hebben meegevierd op het schuldenfestijn of sober hebben geleefd. Inderdaad, het fnuikende is dat de schuldenpest iedereen even hard kan treffen. Voor de banken is de remedie gemakkelijk: contractie van de geldhoeveelheid, dat wil zeggen de uitgifte van schuldbekentenissen wordt op rantsoen gesteld. Consumenten en ondernemers merken dat aan den lijve. Bankiers keren hen minachtend de rug toe wanneer zij om geld smeken. Inderdaad, potentiële kopers van huizen klagen steen en been over banken omdat zij zeer karig zijn met de verstrekking van hypotheken. Ondernemers gaan bankroet omdat banken niet bereid zijn om de schuldenlat te verhogen, iets dat zij in de jaren van euforie maar al te graag deden. Werknemers merken dat loonsverhogingen, waarop hun schuldentoren is gefundeerd, uitblijven. Morren helpt niet. ‘Wees blij dat ik nog werk voor je heb,’ roept de baas. Of: ‘Je zult een verlaging van salaris moeten accepteren. Voor jou tien anderen.

Achterklap en Ellenbogenwerk

In plaats van geld lenen, gaat men schulden aflossen. In plaats van consumeren gaat men consuminderen. Men ruilt de luxe vakantiebungalow in voor een stacaravan. De tweede auto wordt verkocht en ingeruild voor een e-bike. De aanschaf van een nieuw bankstel kan nog wel een jaartje wachten. Kledingzaken, Gamma, Praxis, touroperators, allemaal proberen ze klanten te lokken met forse kortingen. Vergeefs. Men houdt de hand op de knip. Men spaart of lost schulden af. Aflossing veroorzaakt dat de hoeveelheid geld in oploop afneemt. Geldcontractie gaat onherroepelijk gepaard met contractie van de werkgelegenheid, waardoor banen voor jongeren schaars worden en zij die nog een baan hebben deze met alle oorbare en onoorbare middelen verdedigen. De sfeer op de werkvloer wordt om te snijden. Achterklap en ellenbogenwerk vieren hoogtijdagen. Dat proces is nog lang niet afgerond en kan nog vijf mogelijk zelfs tien jaar duren. Daarom: iedere centrale planner, elke politicus die roept dat het leed nu wel zo’n beetje is geleden, dat de crisis op de huizenmarkt voorbij is, dat we in stabiel vaarwater terecht zijn gekomen, kortom dat het economische getij is gekeerd, staat grof te liegen, al dan niet bewust. Want ook onder politici heerst grote onwetendheid.

Tjeu

Over deze schrijver

Biflatie.nl publiceert artikelen over de crisis en de huidige (macro)-economische situatie. Ook nieuws over bitcoin & cryptocurrencies, de huizenmarkt, goud & grondstoffen, de machthebbers en het monetaire systeem. Twitter: @Biflatie