De Woekerpolis ClaimCrisis

28

30 miljard euro. Dat is de totaal berekende historische schade in de 7 miljoen woekerpolissen door productdefecten en zorgplichtschendingen. De verzekeraars zullen het dus wel druk hebben met het schadeloos stellen van hun klanten. Nou, dat neemt een iets andere wending.  Daar waar Volkswagen miljoenen auto’s terugroept, daar concentreren de Volksverzekeraars zich vooral op het centraal stellen van de klant door geen cent terug te betalen. Een overzicht hoe in 2015 de Woekerpolis ClaimCrisis is ontstaan.

woekerpolis

De generieke compensatie truc

In 2008 werd met veel bombarie een generieke compensatieregeling voor woekerpolissen overeengekomen. Deze zogenaamde Wabeke-regeling zou de fouten uit het verleden corrigeren en een plafond leggen in de kosten van miljoenen woekerpolissen. Meneer Wabeke was de toenmalige ombudsman van het KiFiD (Klachteninstituut Financiële Dienstverlening) en zou als ombudsman een sleutelrol spelen in de totstandkoming van de regeling. Diezelfde onafhankelijke ombudsman liet zich vlak na de historische deal (met partner) fêteren op een luxueus buitenlandtripje, aangeboden door een van de betrokken verzekeraars.

Al snel brak het dunne laagje chroom van de Wabeke-regeling en werd het schroot van de deal zichtbaar. Nog geen 10% van de werkelijke schade wordt met de regeling gedekt. De politiek en belangenorganisaties waren er met open ogen ingetuind. Pas dit jaar drong de volle omvang van deze waardeloze regeling door en nam een meerderheid van de Tweede Kamer afstand van de nepregeling. Net zoals de Consumentenbond en andere zichzelf respecterende consumentenorganisaties. De roep om een betere generieke regeling voor alle 7 miljoen woekerpolishouders werd steeds harder. Oorverdovend hard.

Maar de verzekeraars konden wederom rekenen op hun politieke vrinden. Door een knap stukje regie vanuit de top van de macht werden in de afgelopen maanden, via de “Commissie Verzekeraars”, toezichthouder DNB (die zich openlijk uitsprak tegen een verbeterde regeling), het CPB en Minister Jeroen Dijsselbloem, alle woekerpolishouders in het Wabeke-gevang terug gesmeten. Een verbeterde generieke regeling is definitief van de baan.

De Wabeke-regeling heeft vorige week tenslotte zijn absolute dieptepunt bereikt. Tros Radar onthulde dat verzekeraars zelfs deze flutregeling nog proberen uit te knijpen door gesjoemel in de compensatieberekeningen.

Van generiek naar massa

Experts in Nederland zagen al snel het schroot van de Wabeke-regeling en startten massaclaims tegen verzekeraars. In de afgelopen jaren hebben zich zo’n 200.000 consumenten aangemeld bij de verschillende claimorganisaties. Tegen alle grote verzekeraars lopen inmiddels een of meer schadeclaims van enkele miljarden euro’s. Honderdduizenden euro’s verslindende rechtszaken hebben tot dit moment slechts een enkele bescheiden regeling opgeleverd.

In april dit jaar was er bij de massaclaim experts hoop op een belangrijke doorbraak. Het Europese Hof moest een uitspraak doen over verzwegen kosten in een woekerpolis van Nationale Nederlanden. De eiser was door Nederlandse rechters in het gelijk gesteld, maar Nationale Nederlanden tilde de zaak naar Europees niveau. Ditzelfde Nationale Nederlanden had al eerder geprobeerd zelfs het woord woekerpolis van internet te verbannen!

Groot was de teleurstelling toen het Hof de zaak weer terugverwees naar de Nederlandse rechters. Het was een harde ‘terug naar af’ uitspraak en een klap in het gezicht van de massaclaim organisaties. Maar er was wel hoop. De Nederlandse rechters hadden immers al eerder in het voordeel van de eiser beslist. Tijd om de zaak nogmaals voor te leggen aan de Nederlandse rechters kwam er echter niet meer. Nationale Nederlanden was er als de kippen bij om na de uitspraak van het Europese Hof de zaak met een succesvolle ‘make him an offer he can’t refuse’ te schikken met de eiser. Geen uitspraak, geen jurisprudentie maar slechts een geluidloze woede uitbarsting van de betrokken experts waren het gevolg.

Van massa naar individueel

Andere claimexperts hadden hun kaarten gezet op de individuele claimprocedure. Daarbij wordt per polishouder eerst via de interne klachtenprocedure (IKP) van de verzekeraars naar een oplossing gezocht. Als dat niet lukt wordt de zaak aan het al eerder genoemde KiFiD (Klachteninstituut Financiële Diensteverlening) voorgelegd. Van alle procedures is individueel claimen misschien wel de meest succesvolle. Achter gesloten deuren wordt tot wel 100 keer meer gecompenseerd dan via de generieke Wabeke-regeling is aangeboden. Van enige logica in schikkingen is echter geen sprake, alhoewel imagoschade voor verzekeraars een goede motivator blijkt te zijn om de portemonnee te trekken. Zo bleek dit jaar bijvoorbeeld uit de politiepolis affaire.

Inmiddels wordt ook de route voor individueel claimen langzaam maar zeker onbegaanbaar gemaakt door verzekeraars. In de IKP fase worden claimexperts steeds vaker afgescheept met een fooi (coulancevergoeding) van € 750,00, waarmee deze grotendeels no cure no pay werkende ‘crime fighters’ knockout worden geslagen door de verzekeraars. Dat kunnen verzekeraars ook zonder consequenties doen, omdat de volgende stap in het proces het inmiddels volkomen vastgelopen KiFiD loket is. Daar liggen inmiddels zoveel dossiers dat de algehele continuïteit van het KiFiD in gevaar komt.

Het KiFiD beoogt een voor consumenten laagdrempelig loket te zijn om problemen te helpen oplossen tussen consumenten en hun financiële dienstverlener. De werkelijkheid is een stroperige procedure vol juridische valkuilen en nauwelijks baanbrekende uitspraken die andere consumenten kunnen helpen. Ook hier wordt uiteindelijk geschikt om jurisprudentie te voorkomen, waardoor elke volgende individuele zaak weer maximaal kan worden gefrustreerd.

Het KiFiD heeft inmiddels onder druk van de markt beloofd voor het einde van dit jaar met richtinggevende uitspraken te komen om nieuwe zaken sneller te kunnen behandelen. Met alle kennis die er is over productfouten, zorgplichtschendingen, geheime deals en bij Nederlandse rechters gewonnen rechtszaken lijkt de richting volstrekt voorspelbaar. Maar wie de recent gewijzigde KiFiD reglementen tot zich neemt en de lessen trekt uit de gebeurtenissen bij de generieke regeling en massaclaim organisaties, kon weleens tot een volstrekt andere conclusie komen.

Van individueel naar intifada?

Als ook de IKP/KiFiD route wordt afgeknepen blijft er feitelijk alleen nog de individuele route via de rechter over. Maar die is voor de meeste mensen onbetaalbaar. Miljoenen consumenten blijven zo slachtoffer van het grootste financiële schandaal in de Nederlandse geschiedenis. We kunnen en mogen niet accepteren dat miljoenen mensen jarenlang straffeloos van hun geld zijn beroofd. Er moet tegenactie komen.

Intifada is een Arabisch woord dat ‘afschudden’ betekent en vooral bekend is geworden door de opstand van verschillende volken in het Midden-Oosten tegen hun bezetters. De fouten die zijn gemaakt in de ontwikkeling en marketing van woekerpolissen zijn al erg genoeg. Maar het categorisch weigeren de fout toe te geven en alle wegen naar eerzame compensaties te torpederen, schreeuwt om een krachtige intifada tegen dit bolwerk van onrecht.

About Author

Jeffrey Leichel is oprichter en voorzitter van Stichting ODIN. Deze stichting zet zich in voor de verdere ontwikkeling van onafhankelijk financieel advies in Nederland door consumenten voor te lichten en te helpen.