Black Friday, signalen van nieuw deflatietijdperk

8

Velen zien er reikhalzend naar uit. De overgewaaide gekte uit Amerika. Op zoek naar koopjes op de groots aangekondigde koopjesdag, de Black Friday van de lage landen. In de VS wordt er op deze dag massaal gebruik gemaakt van de creditcard, althans voor degenen die dat nog kunnen.

Overconsumptie en overproductie

Het schijnt dat momenteel nog 48 miljoen Amerikanen bezig zijn om hun vakanties af te betalen van deze zomer. Een zwart weekend voor deze sneukneuzen. Zelfs de cruisereizen worden aan de overkant van de plas gefinancierd. Niet alleen de duurzame aankopen, zoals de slurpbakken en de platte schermen, maar met hun creditcards zelfs vakantiereizen en huishoudelijke artikelen. Hoe ver kun je gaan? Het is de gekte in een maatschappij van overconsumptie en overproductie.

Afbraakprijzen

Ondanks dat we massaal klagen over de achterblijvende inkomensontwikkeling liggen toch veel spullen voor een habbekrats in winkels als de Action, Zeeman, de Primark en noem maar op. Het zijn afbraakprijzen waar consumenten massaal op stormen. Lange rijen in deze winkels. Niet voor niets houdt Hudson Bay het voor gezien in dit kouwe kikkerlandje. Mis gegokt met hun luxe artikelen. Het schijnt dat de middenklasse in de NL-samenleving toch al wat meer uitgekleed is dan de Canadese beleggers dachten. Net zoals in andere westerse welvaartsstaten is ook hier de middenklasse weggezonken en doen de midden-inkomens massaal mee met het koopgedrag van de massa. Op zoek naar voordeel. Black Friday is voor velen een uitgelezen kans.

Kwantiteit gaat voor kwaliteit

Ondanks de waarschuwingen voor nep aanbiedingen is men volkomen gedrogeerd door de schreeuwende advertenties die onze mailboxen en brievenbussen doen uitpuilen. De grote winkelketens spelen er slim op in. Deze hebben de macht in handen en zetten hun leveranciers en producenten onder druk. De winstmarges van bedrijven komen onder druk te staan door de massale behoefte aan lagere prijzen. Kwantiteit gaat voor kwaliteit. Het is het begin van een deflatie tijdperk. Door globalisering van de wereldhandel is een scherpe concurrentie ontstaan. Grote bedrijven zijn massaal gefuseerd tot multinationale bedrijven. Multinationals oefenen grote druk uit op regeringen met hun fiscale afpersingen.

Van inflatie naar deflatie

De samenleving, en in het bijzonder de middenklasse, is de pineut en ziet geen verbetering in hun inkomens. Integendeel, de inkomens staan al lang onder druk door de ingezette deflatie. Inflatie is er nauwelijks meer, ondanks dat we mopperen op onze dure levensstandaard. Echter wordt deze veroorzaakt door alsmaar de aanhoudende lastendruk door de overheden. Belastingen, premies en heffingen geheven door Rijksoverheid en gemeenten die ons leven heel duur gemaakt hebben. Toch zien we  weinig prijsinflatie maar eerder een conjunctuur die neigt naar deflatie. Een ontwikkeling die vanzelf ontstaat doordat de samenleving in de westerse landen steeds meer geld kwijt is aan het in stand houden van de verzorgingsstaat.

Einde krediettijdperk nadert

Centrale banken hebben uit louter ellende al meer dan 30 jaar de rentetarieven (noodgedwongen) verlaagd om krediet goedkoper te maken. Hierdoor konden mensen met geleend geld toch hun aankopen van voornamelijk duurzame aankopen doen. Echter kunnen we tegenwoordig met de creditcards bijna alles op krediet te kopen. De consument is massaal gaan lenen vanwege de lage rente. Echter is de bodem bereikt. Rente op laagste niveau ooit en de kredietberg op hoogste niveau. Einde kredietcyclus dus; een cyclus die eindigt in een crisis. Met negatieve rentetarieven is de aanval geopend op onze banktegoeden en pensioenen. Een groeiend deel van de samenleving ziet daardoor hun inkomen krimpen en teren in op hun reserves.

De druk van deflatie

De winkelbranche lijkt nu het slachtoffer te worden van de inkomensstagnatie en achterblijvende indexatie van pensioenen enzovoort. De onderlinge concurrentie bezorgt de consument afbraakprijzen die de kleine winkeliers doen besluiten er een punt achter te zetten. Veel onlineshops lijden verliezen en zullen dat niet lang meer volhouden. Zelfs winkelketens als de Hema en andere kledingketens zien hun winsten dalen. Het is de druk van deflatie. De loon- en prijsspiraal is niet meer omhoog gericht maar naar beneden. Procentuele loonstijging blijft achter bij de stijgende collectieve lastendruk. De hele detailhandel staat daarmee onder druk. Zowel winkels als onlineshops. Bij de aanhoudende winkelsluitingen moeten ook de internetshops stevig blijven concurreren om hun klandizie te behouden.

700.000 Huishoudens in problemen

Mensen googelen zich suf om de laagste prijs te vinden. Of men wacht op Black Friday. Het is een nieuwe hype en deze Amerikaanse gekte verdringt het Sinterklaasfeest. Net als Halloween en de creditcards zijn overgewaaid met de westenwinden over de Atlantische oceaan. Ik zie hier een patroon in. Open grenzen hebben het globalisme groot gemaakt. Het grootkapitaal heeft daarmee gezegevierd. De massa wordt gedwongen zich te onderhouden met goedkoop vermaak. Sinterklaas kost ons geld. Met Halloween kunnen we onze frustraties uitleven en verkleden we ons als kwade geesten. De creditcards en bankpassen komen ons nu geweldig van pas. Hoe komt het toch dat meer dan 700.000 huishoudens in “welvarend” Nederland problematische schulden hebben? En dat het aantal klanten bij de voedselbanken ongekend hard stijgt.

Deflatiespiraal versnelt

De economische groei in het laatste decennium was lager dan de decennia daarvoor. De toename van de inkomens- en vermogensongelijkheid was hoger dan ooit tevoren. De inflatie was lager dan de vorige decennia. De lastendruk op de huishoudens was hoger dan ooit tevoren. Al deze signalen opgeteld maken duidelijk dat we een deflatietijdperk ingaan. Een daling van het algemeen prijspeil. Degene die dat nog niet door heeft leeft in een vorig decennium. De komende jaren zal de schuldenberg enorme druk leggen op afnemende groei en daarmee de deflatiespiraal versnellen. De eenvoudige oplettende consument kan dit zien. Er is geen hoge wiskunde of economische wetenschap voor nodig om te onderkennen dat we in de overgang zitten. De overgang van inflatie naar deflatie.

GW

Over de auteur

Gerrit heeft het unieke vermogen om helder en zorgvuldig een uiteenzetting te geven over de economische ontwikkelingen in voornamelijk het Hollandse polderlandschap. Hij doet dat vanuit een burgerlijke nuchterheid en maatschappelijke betrokkenheid.