Dit is hoe ons geldsysteem eigenlijk werkt

14

Veel mensen denken nog steeds dat banken spaargeld van spaarders gebruiken om dit uit te lenen aan anderen en van het renteverschil leven. Dit is echter niet het geval. In het huidige systeem mogen banken véél meer geld uitlenen dan dat zij daadwerkelijk in kas hebben. Dit heet fractioneel bankieren. Voorwaarde is wel dat banken een bepaalde hoeveelheid eigen vermogen (geld wat ze daadwerkelijk hebben) aanhouden als buffer om eventuele leningen die niet (volledig) worden terugbetaald op te kunnen vangen (kapitaalratio). Grote banken hebben vaak een kapitaalratio van < 5%. Dit betekent dat voor elke € 100,- die zij uitlenen zij minder als € 5,- ook daadwerkelijk hebben. De overige € 95,- typt de bank simpelweg in een bankcomputer als zijnde een vordering die ze op u heeft. Zodra iemand een (gedeelte van een) lening afbetaald word dit geld weer ‘gedelete’ in de computer. Dit is hoe ons geldsysteem eigenlijk werkt.

banken

Geld uit het niets

Banken kunnen hierdoor behoorlijke winsten boeken. Ze kunnen namelijk iets uit het niets creëren en daar een vergoeding voor vragen. Dit komt door de rente Deze opbrengsten gebruikt de bank vervolgens weer voor verschillende doeleinden:

  • Uitkeren van rente aan depositohouders of dividend aan aandeelhouders
  • Betalen van allerlei operationele kosten zoals bijv. de huur van het pand en personeelskosten
  • Afdragen van belasting
  • Een deel word geparkeerd om oninbare leningen te dekken of kan worden gebruikt om nieuwe investeringen mee te doen

De verhouding tussen de hoeveelheid geld wat richting de financiële sector rolt en de hoeveelheid geld wat de sector afdraagt is enorm uit balans. Banken hebben namelijk niet alleen het privilege om geld te creëren uit het niets, ze hebben zelf het monopolie (alleenrecht) op het creëren van geld. Veel mensen denken echter dat geld gecreëerd word door de overheid. Dit is waar, maar slecht tot op zekere hoogte. Er bestaat niet voor niets zoiets als een staatsschuld!

Geld = schuld

In de meeste Westerse landen is meer als 95% van al het geld dat in omloop i, gecreëerd door banken d.m.v. het verstrekken van kredieten (schulden). Oftewel, meer als 95% van al ons geld is gebaseerd op schuld. Over al dit geld moet ook rente (en in veel gevallen ook rente op rente) worden betaald. Het probleem hierbij is dat bij het verstrekken van een lening alleen de hoofdsom word gecreëerd. De (samengestelde) rente die over al deze leningen moet worden betaald wordt op dat moment niet in omloop gebracht, met als gevolg dat er altijd meer schuld in de economie is dan dat er geld in omloop is. Individueel gezien is het mogelijk om een schuld af te betalen, collectief gezien is dit echter onmogelijk binnen het huidige geldsysteem. Sterker nog, als alle leningen in één keer zouden worden afbetaald zou er geen geld meer in omloop zijn, maar nog wel schuld. Namelijk de rentes die terugbetaald moeten worden, maar nooit in omloop zijn gebracht!

Exponentiële functie

Dit is ook één van de hoofdredenen waarom de economie exponentieel (oftewel, steeds harder en harder) moet blijven groeien (wat onmogelijk is op een planeet met eindige resources). Er moeten namelijk voortdurend nieuwe leningen worden afgesloten om de huidige leningen te kunnen afbetalen (aangezien de geldhoeveelheid afneemt zodra leningen worden afbetaald). Echter over deze nieuwe leningen moet ook weer (samengestelde) rente worden betaald. Zie onderstaande video:

http://www.youtube.com/watch?v=Zc2RD6HL0Sw[youtube id=”Zc2RD6HL0Sw” align=”center”]

Slimme trucjes

Naast het feit dat banken de monopolie hebben op het creëren van ons geld, zijn er ook allerlei manieren waarop zij de kapitaalratio’s die zij moeten aanhouden kunnen omzeilen. Banken kunnen hun eigen vermogen bijvoorbeeld verhogen door nieuwe aandelen uit te geven of door het genereren van nieuwe winsten. Eén ander voorbeeld is d.m.v. securitisatie. Dit houdt in dat banken de leningen die zij verstrekken kunnen doorverkopen aan institutionele beleggers zoals bijvoorbeeld pensioenfondsen (die vervolgens de renteopbrengsten beuren). Zodra een bank geld uit het niets creëert d.m.v. het uitzetten van een lening en deze lening vervolgens doorverkoopt aan een derde partij, dan verdwijnt deze lening uit de boekhouding van de bank (staat niet meer op de balans). Met als gevolg dat ze voor dit nieuw gecreëerde geld ook geen eigen vermogen hoeven aan te houden. Doordat banken hierdoor onbeperkt geld konden creëren door het verstrekken van zoveel mogelijk leningen werd de kwantiteit van de leningen belangrijker dan de kwaliteit van de leningen. In de onderstaande video word duidelijk uitgelegd hoe banken bakken met geld konden verdienen door op slinkse wijzen allerlei onverantwoorde leningen door te verkopen aan verschillende partijen. Zo werden er bijvoorbeeld NINJA-leningen verstrekt aan mensen zonder inkomen, zonder baan of bezittingen (No-Income-No-Job-or-Assets):

De kredietcrisis

Onderstaande afbeelding geeft dan ook perfect weer waarom financiële crises voorkomen in onze economie. Tijdens het uitbreken van de crisis in 2008 moesten veel grote banken enorme verliezen nemen op leningen die niet konden worden terugbetaald. Aangezien deze banken slechts een paar procent eigen vermogen aanhielden, kwam de stabiliteit van deze banken per direct in gevaar. Door het bovenstaande beschreven zakenmodel zijn sommige banken echter zo groot geworden in omvang dat het laten omvallen van dergelijke banken zulke grote gevolgen zou hebben voor de economie (het spaargeld van miljarden mensen en bedrijven zou verdampen), dat overheden genoodzaakt waren om de banken overeind te houden met uw belastinggeld! Bankiers waren zich er dan ook zeker van bewust dat onder deze omstandigheden winsten zouden worden geprivatiseerd en verliezen gesocialiseerd. (NielsMonetairehervormingennu)

Over de auteur

Biflatie.nl publiceert artikelen over de crisis en de huidige (macro)-economische situatie. Ook nieuws over bitcoin & cryptocurrencies, de huizenmarkt, goud & grondstoffen, de machthebbers en het monetaire systeem. Twitter: @Biflatie