Grootschalige boekhoudfraude bij gemeenten

25

leo verhoefSteeds vaker lezen we berichten over financieel wangedrag. Sommige hoge heren in het zakenleven of bij de overheid, lijken bewust feiten te verdraaien en belangrijke informatie achter te houden. De mensen aan de top van overheidsinstellingen lijken een sport te maken van het “grote graaien”. Of het nu gaat over derivaten van woningcorporaties, het declaratiegedrag van onze politici of het slecht functionerend systeem van onze controlerende instanties, er zijn veel verborgen waarheden en veel zaken zijn niet in de haak. Er wordt door onze ambtenaren met geld gesmeten alsof het een lieve lust is en vaak kan dit ongestraft door blijven gaan.

Er is veel mis bij gemeenten en provincies

Leo Verhoef weet werkelijk alles van de grootschalige boekhoudfraude bij gemeenten en provincies. Hij is registeraccountant en tevens klokkenluider van beroep. Zijn specialisme is de financiële situatie van gemeenten. Van veel, zo niet alle, gemeenten heeft hij de boeken gecontroleerd en zijn bevindingen zijn buitengewoon. Er is zoveel mis met de boekhouding van onze gemeenten dat er zelfs gesteld wordt dat de OZB niet eens nodig zou hoeven zijn…  We hebben de stoute schoenen maar eens aangetrokken en meneer Verhoef opgebeld om hem een paar vragen te stellen, want dit is zeker een onderwerp waar we meer over willen en moeten weten:

Allereerst, kunt u kort beschrijven waar de situatie van de boekhouding van gemeenten over gaat?

Met boekhouden heeft het allemaal niets te maken. Het draait eigenlijk allemaal om jaarrekeningen (verantwoording achteraf) en begrotingen (goedgekeurde voornemens vooraf). Boekhoudfraude heeft met boekhouden en met fraude eigenlijk niets te maken. “Boekhoudfraude” is de uiterst ongelukkige vertaling van het engelse “accounting fraud” en betekent zoveel als “het geven van een misleidende voorstelling van zaken in een financiële verantwoording”, in ons Wetboek van strafrecht: “valsheid in geschrifte” i.c. in een jaarrekening, art 225-227: (maximaal) 7 jaar gevangenisstraf.

amsterdam boekhoudfraude

Om antwoord te geven op je vraag: de meeste gemeentebesturen geven in de jaarrekening (en ook in de begroting) van hun gemeente een misleidende voorstelling van wat er financieel aan de hand is. Ten eerste van het saldo van de opbrengsten en de kosten, vervolgens wordt ook het eigen vermogen verkeerd voorgesteld. Het meest schrijnende voorbeeld is de Gemeente Amsterdam. In onze hoofdstad gaat het inmiddels om circa 3,8 miljard euro (periode 1998-2011), in Rotterdam om circa 210 miljoen euro (periode 1998-2011), en in Den Haag om circa 420 miljoen euro (periode 1997-2011).

Zo op het eerste gezicht lijkt het dus alsof Nederlandse gemeenten er een dubieuze boekhouding op nahouden. Waarom komen de controlerende instanties niet in actie?

De accountant controleren de jaarrekeningen, maar doen klaarblijkelijk hun werk niet goed. Ze zijn niet kritisch. Jaarrekeningen van gemeenten nodigen niet uit om die eens ter hand te nemen. Gemeenteraadsleden moeten wel. Voor hen is de jaarrekening, na de begroting, het belangrijkste document in hun controle op het gemeentebestuur. Daar worden ze voor betaald. Echter, voor verreweg de meeste gemeenteraadsleden is zo’n jaarrekening maar een eng stuk. Het gaat over financiën en daar hebben ze een hekel aan. Je zou de gemeenteraadsleden niet de kost moeten geven die nog nooit de jaarrekening van hun gemeente hebben doorgepluisd.

Hoe kan het zo zijn dat deze fouten door niemand aan de kaak worden gesteld?

Jullie stellen het nu aan de kaak door het schrijven van dit artikel. Op mijn website Leoverhoef.nl is alle informatie te vinden en elk medium wat aandacht heeft besteedt aan dit onderzoek. Gek genoeg geen gevestigde media. Verder hangt er een sfeer in deze wereld waarin dit dus allemaal zo maar mogelijk is. Onderzoek van de jaarrekeningen van gemeenten en provincies leert dat de omvang al vele miljarden euro’s bedraagt. Gemeenteraden en burgers worden met boekhoudfraude totaal op het verkeerde been gezet. Met instemming van accountants.

Welke controlerende bedrijven of instanties zien de misstanden door de vingers?

Accountants geven volkomen ten onrechte goedkeurende accountantsverklaringen bij deze misleidende jaarrekeningen. Het NIVRA (overkoepelend orgaan van registeraccountants) reageert uiterst “spastisch” op de bevindingen van mij, maar let wel, ondanks alles ben ik nog steeds Registeraccountant en dat zou ik allang niet meer geweest zijn als ik ongelijk zou hebben!

Wat betekent dit voor de lange termijn?

U kunt beter vragen: wat betekent dit voor NU? Is dit een bewust ingeslagen weg of is er een andere oorzaak voor? Het blijft gissen, ik ben er niet bij, ik zie alleen dat het plaatsvindt en maak hier melding van. Op lange termijn is de belastingbetaler de pineut.

Op welke manier moeten de beschuldigde instanties en personen in uw onderzoek ter verantwoording worden geroepen?

Justitie/Openbaar Ministerie weigert mijn aangiften van boekhoudfraude/valsheid in geschrifte in behandeling te nemen, alle correspondentie is te vinden op mijn site. Kort gezegd komt het erop neer dat Justitie en andere verantwoordelijken dit gewoon naast zich neer kunnen leggen. De burger kan de boekhoudfraude aan de kaak stellen bij justitie, het ministerie van Binnenlandse zaken, maar vooral bij de volksvertegenwoordiger in de eigen gemeenten. Ik roep iedereen dan ook op om hier melding van te maken en de personen, waar u tijdens de gemeenteraadsverkiezingen op gestemd heeft, aan het werk te zetten.

“Griekse Jaarrekeningen”

Het is een misverstand te denken dat “Griekse” jaarrekeningen zich alleen bij de Griekse overheid voordoen. (Bij het ontrafelen van de economische crisis bleek onder meer dat de Griekse overheid zich schuldig had gemaakt aan frauduleuze, te optimistische verslaggeving: in de jaarrekeningen werd verhuld dat Griekenland in werkelijkheid kampte met grote tekorten.) Ook Nederlandse overheden maken zich er volop aan schuldig. Er zijn gemeentebesturen die (soms jaren achtereen) stelselmatig hogere saldi van opbrengsten en kosten presenteren dan de werkelijke. Sommige presenteren zelfs stelselmatig overschotten terwijl er in werkelijkheid sprake is van “rode cijfers”, tekorten dus. Verschillende gemeenten werken zich dus langzaam maar zeker “in de vernieling” zonder dat de gemeenteraad dat in de gaten heeft. Bekijk hier de gemeenten die zich hieraan schuldig maken.

Nog veel meer informatie over de boekhoudfraude bij gemeenten kunt u vinden op de website van Leo Verhoef.

Over de auteur

Meneer Teun ontdekt graag de geheimen van onze instituten, systemen en bankiers. Hij bezit een gezonde dosis scepticisme en wijst mensen er graag op dat veel in ons leven anders is dan het lijkt. Twitter: @Meneer_Teun