Limitarisme opnieuw in opkomst: de nieuwe Robin Hoods

Pak af van de rijken, en geef aan de armen – is het zoiets? Of zoals met het ideaal bedachte, maar faliekant mislukte communisme: pak af van de rijken en geef niet aan de armen want er blijft niks over om te geven? In ieder geval is het limitarisme een recent meer prominent opkomende stroming in de filosofie. Als je ´t verkeerd uitspreekt of schrijft lijkt het op militarisme, maar da´s weer heel wat anders? Robinhood is dan weer een beleggingsapp die almaar populairder wordt, zelfs bij heel jonge mensen. Die laat slimme beleggers toe om op eigen krachten rijk te worden, ook weer iets heel anders. Het FD schrijft hier in ieder geval over onder de titel

Te rijk? ‘Er zit heel wat geld bij mensen die dat niet nodig hebben’

´Zeer ongelijke verdeling van vermogen heeft gevolgen voor sociale en politieke gelijkheid´ luidt het. Politiek filosoof Dick Timmer promoveert vandaag vast op zijn proefschrift over de rechtvaardigheid van herverdeling. Reusachtige fortuinen zoals van Jeff Bezos of Mark Zuckerberg zijn ´moreel niet neutraal´ zegt hij. Vandaar de aanhaling in de titel dat er veel geld, teveel geld zit ´bij mensen die dat niet nodig hebben´. Beter zou het gebruikt worden voor het algemeen goed, dixit de filosoof, zoals ´voor iedereen goed doen, bijvoorbeeld door publieke investeringen´. Ook wijst Timmer op de gevaren voor de democratie. Met grote fortuinen kun je politieke invloed kopen, en dan kijken we vooreerst naar het politiek, verkiezingssysteem in de VS. Je hebt sowieso miljoenen dollars nodig om er zelfs maar aan te dénken ´to run´. Dus waar ga je die halen, en wat geef je, eens verkozen, daarvoor terug? Samengevat: zolang er mensen onder de armoedegrens moeten leven, horen gigantische fortuinen geconcentreerd bij één persoon of een entiteit niet te bestaan. Tja, ik geef het ook maar weer hoor. En het zal allemaal wel wáár zijn, maar … Waar ligt de grens tussen net zoveel belasten als een rijk mens nog te dragen vindt, en tevéél belasten zodat pakweg een ondernemer elders heil zoekt. Want je wilt wel naar behoren vruchten dragen van de vaak enorme risico´s die je genomen hebt om die rijkdom te verwerven, toegegeven? Wat is wijsheid in deze…

Belofte maakt geen schuld

Vergeten we ook niet te vernoemen dat er reeds een organisatie als The Givng Pledge bestaat, opgericht om extreem rijke lieden aan te moedigen tot de helft van hun weelde weg te geven aan goede doelen. Het promoten van filantropie dus. D.d. 2021 deden alvast 223 van hen in 27 landen die belofte. Respect! (En het kan nog interessant zijn belasting-technischgewijs…)

Wie zoekt die vindt. Soms

Het is een sociaal vraagstuk, en laat er nou toch net een website bestaan die Socialevraagstukken.nl heet? Twee personen die reeds hoogleraar zijn, Vincent Buskens en Ingrid Robeyns, beiden aan de Universiteit Utrecht, hielden begin dit jaar een onderzoek in Nederland. Hun conclusie: ´Nederlanders zijn het er in grote lijnen over eens wanneer mensen simpelweg teveel geld hebben. Toch vinden ze overheidsmaatregelen die voorkomen dat mensen extreem rijk worden, zoals een bovengrens aan spaargeld en erfenissen, niet nodig. Extreme rijkdom belasten om de armoede van anderen te verlichten, vindt men wel een goed idee.´ Bent ook U van deze mening, of werd u weer niks gevraagd, zoals mij altijd lijkt te overkomen…

15 reacties

  1. Het begrip limitarisme zou zijn geïntroduceerd door Ingrid Robeyns https://fairlimits.nl/wp-content/uploads/sites/299/2017/12/Limitarisme_en_anglais.pdf, of toch ten minste was zij één van de eersten om het woord te gebruiken.
    Als we allemaal altruïsten waren dan maakte het niet uit of het systeem communistisch of kapitalistisch was. We zouden sowieso zo hard werken als Stachanov https://nl.wikipedia.org/wiki/Aleksej_Stachanov en daarenboven iedereen daarvan laten genieten. Maar we zijn geen altruïsten…
    Daarom heb ik geen moeite met de sociale markteconomie https://nl.wikipedia.org/wiki/Sociale_markteconomie#:~:text=Een%20sociale%20markteconomie%20(Duits%3A%20Soziale,geassocieerd%20wordt%20met%20de%20verzorgingsstaat.
    Zo vind ik het gepast dat erfenissen zwaar worden belast. Wie een vermogen opbouwt mag daar ten volle van genieten. Wie in de juiste wieg lag betaalt dan alsnog een vermogensbelasting.

    1. Als er dan toch een soort van vermogensbelasting moet zijn dan ben ik voorstander van de erfbelasting. Stel dat jij overlijdt – wat ik jouzelf en de lezers niet toewens – dan vind ik dat het te verantwoorden is dat bijvoorbeeld één van jouw Lamborghini´s naar vadertje staat gaat. Maar nu je nog leeft vind ik ook dat je mag genieten van jouw volledige collectie. De erfbelasting heeft een herverdelend effect. Maar iedereen mag hier anders over denken uiteraard want ik weet dat er ook fervente tegenstanders zijn van de erfbelasting.

  2. ´Eén van mijn Lambo´s´…hmm…maar waar staan die ook alweer geparkeerd? I wish! Just kidding, maar hoewel je gelijk hebt over die ´herverdeling´, ben ik het oneens met het principe. Je hebt hard gewerkt om een zekere welvaart te verzamelen, en hopelijk daarvan genoten ook tijdens je leven, en dan komt Vadertje Staat daar nog een hap uit nemen. Ik vind het als: zelfs na je dood bent je nog niet vrij van belastingen! Les Inconnus (Frans trio van schitterende komieken) hebben daar lang geleden eens een geweldige sketch over gemaakt; tonend op grappige maar ook wrange wijze hoe een mens tijdens heel zijn leven – en inderdaad ook na zijn dood! – betaalt, en betaalt, en betaalt… Jammer dat ik de titel ervan niet direct terugvind – maar wanneer ik hem eens tegenkom haal ik ´m hier aan – echt grandioos…! https://fr.wikipedia.org/wiki/Les_Inconnus#Liste_des_sketches

  3. Nog even over dat chinese “Nevergrande-vastgoedbedrijf cq bank” :

    https://www.youtube.com/watch?v=A2B7_xwGfKE

    Ik zeg : NO bailout !

    ( de “polen” werdenenekele tientallen jaren geleden al omgedraaid ; het “kapitalistische” Westen bleek “communistisch” te reageren op marktproblemen, zodat ik de omgekeerde reactie verwacht van het “communistische” China.

    Uiteindelijk gaat het allemaal om een spelletje met de wereldburger natuurlijk ; Amerikaan danwel Chinees (als slachtoffer)

    Je moet ’t gewoon even doorkrijgen hihi

  4. Het zijn juist de onder- en middenklasse die erfbelasting betalen.
    De echte rijken hebben de nalatenschap in mooie constructies geparkeerd waar na overlijden zo min mogelijk van naar de fiscus gaat. En ik geef ze groot gelijk, de overheid kan nu eenmaal niet met geld omgaan, ze komen altijd te kort, en geen twee tientjes.
    Als ik kom te overlijden dan neemt de staat een flinke hap van mijn nalatenschap.
    Mijn kind moet, samen met haar moeder, niet alleen mij missen, mijn inkomen maar ook een stuk van mijn vermogen. Ze worden een gezin met één inkomen. Studeren van eigen geld wordt dan een studielening. Een eigen huis kopen met een startkapitaal ………… tja dat zal haar toekomst dan moeten uitwijzen. En zo kunnen jullie zelf nog wel het één en ander bedenken waar de meervoudige financiële impact voelbaar is.
    Waarom eigenlijk datgene belasten wat al uit ten treuren belast is en wordt voor het een erfenis wordt?

    Robin Hood stal niet van de rijken.
    Robin Hood stal van hen die het onterecht hadden verworven.
    Zo was de sheriff van Nottingham herhaaldelijk zijn doelwit, net als Jan Zonder Land en de belastinginspecteur.

    Het is leuk dat jullie er over nadenken hoe de koek beter verdeelt kan worden.
    Hoe de koek zo groot groeit dat deze iedereen die zich ervoor inspant kan voeden vindt ik een andere vraag.

    De armoedegrens wordt steeds opgerekt.
    Logisch ook, zonder mensen die in armoede leven wordt een deel van het verhaal van de overheid waarom ze nog meer belasting moeten heffen weggevaagd.
    Maar is het de overheid niet zelf die armoede veroorzaakt door regels en belastringen?

  5. Het gaat allemaal niet werken… Ik vermoed dat op een gegeven moment de wal het schip gaat keren. Dat kan plotseling gebeuren of gefaseerd. Dat kan met geweld gepaard gaan of een roze revolutie worden. Wie zal het zeggen. Als we allemaal iets anders roepen gaat iemand gelijk krijgen! 😉

  6. Als je al sinds 2010 roept dat het misgaat (of dat het mis blijft gaan sinds de start van de crisis 2007-2008), krijg je een keer gelijk. De vraag is alleen wanneer en hoe.

    We hebben er sowieso geen invloed op en dus probeer ik mij alvast rijk te prijzen door de (bijna) gratis dingen te waarderen die vooralsnog min of meer hetzelfde blijven met of zonder financiële crisis; zonsondergang, cumulus wolkenlucht, kopje thee of een wandeling in de natuur.

    Wie veel heeft, heeft veel te verliezen.
    Maar of je ook veel verliest, als je veel geld hebt en zoveel jaren een naderend onheil vreest dat je geldelijke kapitaal vernietigd?

  7. Laurie wat je schrijft klinkt een beetje zweverig allemaal als ik eerlijk ben.
    Je kunt niet leven van de zonsondergang, cumulus wolkenlucht of van een wandeling in de natuur.

    Deze maatschappij is zo ingericht dat je moet deelnemen aan het corrupte financiële systeem, want zonder geld kun je in geen huis wonen, de boodschappen doen, je ziektekostenverzekering betalen, etc, etc.

    Misschien ben je al gepensioneerd , maar dan ook zul je wel merken dat het leven snel heel duur aan het worden is.

    1. Laurie relativeert zeer terecht het overgewicht van ons marktdenken, waardoor onze geestelijke rijkdom verpietert. Alles wat het leven echt leefbaar maakt staat los van de economie en is niet te koop.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.