Waarom het ESM niet gaat werken

9

De markten zijn euforisch over de plannen die tijdens de Eurotop bekend zijn gemaakt. Er zal worden bezuinigd, maar ook gestimuleerd en nu zal dan eindelijk het ESM (European Stability Mechanism) gebruikt gaan worden om staatsobligaties van probleemlanden op te kopen. Wie langer dan 3 seconden nadenkt, begrijpt dat dit nooit kan gaan werken.

Stel je het even voor, de praktijk

Het ESM zal voorlopig zo`n €500 miljard gaan bevatten. Stel je eens voor dat we met dat ESM dan staatsobligaties van Italië gaan kopen voor een bedrag van 150 miljard om daarmee de rentes naar beneden te krijgen. Ik denk inderdaad dat we het voor elkaar zouden krijgen die rentes voor een paar dagen lager te krijgen, maar het laat zich raden wat bezitters van staatspapier gaan doen. De aankoop van 150 miljard houdt namelijk tegelijkertijd in dat er nog maar 350 miljard over is om nog nieuwe steunoperaties uit te voeren (daarbij zijn er ook nog meer probleemlanden) en dus kun je je als houder van deze staatsobligaties weer zorgen gaan maken over de toekomstige waarde van je obligaties. Met andere woorden: of je krijgt er nu een mooie prijs voor (dankzij de hogere waarde door de aankopen van het ESM) of je wacht en je loopt het risico dat de waarde wederom hard gaat zakken, omdat het ESM maar beperkte slagkracht heeft. Precies, ik denk dat wij wel weten wat de meesten zullen kiezen en als dat inderdaad gebeurt, dan wordt het een self fullfilling prophecy.

ECB heeft de kracht, maar doet niets

Het heeft dus geen enkele zin om bij voorbaat aan te gaan geven hoeveel je gaat opkopen en hoeveel geld je wilt gaan spenderen aan opkoopprogramma’s, want investeerders weten dan precies wat ze kunnen verwachten voor de toekomst en dat zal tegen de goede zaak gaan werken. Het enige dat werkt is dus niet aangeven hoeveel je gaat opkopen, zodat investeerders niet kunnen anticiperen op een duidelijk aangegeven einde van een opkoopprogramma. De enige die dit kan doen is de Europese Centrale Bank.

De ECB heeft ongelimiteerde middelen (de drukpers doet het altijd zullen we maar zeggen), waardoor zij in staat is de rentes blijvend laag te houden voor langere tijd. Ineens wordt het dan ook duidelijk waarom de vorige acties van de ECB voor geen centimeter werkten. De ECB gaf namelijk vooraf al aan hoeveel papier ze ging opkopen! En juist dat is killing voor je beleid. Daarnaast is het uiteraard ook onverstandig van de ECB om als voorwaarde te stellen dat de ECB als eerste haar geld krijgt bij faillissement, omdat dit het risico van de overige staatsobligatiehouders alleen maar groter maakt (en dan ga je weer verkopen).

ECB doet spastisch

De ECB doet alleen wat vreemd de laatste tijd. Normaliter hebben centrale bankiers niets tegen die leuke fijne geldpers die in de kelder staat, maar de ECB is de laatste tijd wat spastisch aan het doen over mogelijke opkoopprogramma’s. Als we bijvoorbeeld naar de balans van de ECB kijken, dan zien we dat er de laatste maanden geen nieuwe obligaties meer zijn opgekocht. Ook is het zo dat de risico’s van de veelbesproken ELA’s (Emergency Liquidity Assistance) niet voor de rekening van de ECB zal zijn, maar voor de rekening van de nationale centrale banken. Het begint er langzaamaan op te lijken alsof de ECB een beginnende solvabiliteitspsychose begint te krijgen. Als gevolg daarvan wil ze dat de politiek de problemen maar oplost, maar de politiek heeft zoals eerder gezegd hiervoor niet de benodigde middelen. Uiteraard kan de politiek volgens mij maar één ding doen wat wel zin heeft (daar komt hij weer!): “Eurobonds invoeren”.

Over de auteur

Biflatie.nl publiceert artikelen over de crisis en de huidige (macro)-economische situatie. Ook nieuws over bitcoin & cryptocurrencies, de huizenmarkt, goud & grondstoffen, de machthebbers en het monetaire systeem. Twitter: @Biflatie