Biflatie Pensioen Bulletin: Pensioenfondsen in gevaar, reorganiseren maar

1

In het kader van de discussie rondom de pensioenproblematiek is bij mij de vraag gerezen of er een oplossing ligt in het samenvoegen van AOW en Pensioen in één fonds. Ik zie daarin twee voordelen. De eerste ligt op het organisatorische vlak en nummer twee is het fiscale plaatje.Momenteel heerst er angst onder de bevolking of er gekort gaat worden op de uitkeringen waarvoor jarenlang zuurverdiende premies zijn ingelegd.

Loskoppelen van supranationalisme/AOW samenvoegen met pensioen

Er ligt een nieuw pensioenakkoord op tafel en in de uitvoering daarvan stuiten de deelnemers, de fondsen, de overheid, toezichthouders etc., op een veelvoud van problemen. De minister van Sociale Zaken, Wouter Koolmees, staat voor een dilemma. Wetswijzigingen, verhoging van de AOW-uitkering, voorkomen van korten, en andere maatregelen ter voorkoming van sociale onrust.

Teveel verscheidenheid tussen de fondsen

Er heerst in politiek Den Haag een terechte angst voor eventuele kortingen en weer een vol Malieveld. Niet met tractoren maar met rollators. Eén voordeel, deze zijn stukken lichter in gewicht en helpen het dure Malieveld-gazonnetje niet naar de gallemiezen. Het huidige systeem van diverse grote en kleinere fondsen met autonome besturen, kantoren en administraties en branchegerichtheid geeft teveel verscheidenheid. Daardoor is het noodzakelijk dat onderling beleidsregels op elkaar worden afgestemd. Dat betekent dat diverse instanties als een soort van toezichthouder bemoeienis hebben met veel pensioenfondsen.

Verplichte afdracht voor AOW-premie

Onze AOW is een volksverzekering en is in de uitvoering neergelegd bij één overheidsinstantie, de Sociale Verzekeringsbank(SVB). Vadertje Drees(1886-1988!) was een staatsman in optima forma! De AOW is een betrouwbare oudedagsvoorziening en onmisbaar. Bij onze pensioenfondsen ligt dat een tikkie anders. Voor de AOW betaalt iedereen collectief een verplichte bijdrage zodra men enig inkomen geniet. De Belastingdienst int de premies via de aanslagen inkomstenbelasting(IB) en premies volksverzekeringen. De werkgevers en uitkeringsinstanties houden als voorheffing op de IB op ieders loon en/of uitkering een verplichte loonheffing in. Daarin zit een AOW-premiepercentage van 17,9 procent. Een flink percentage, maar absoluut noodzakelijk als basisinkomen voor onze oude dag.

Pensioenpremie is aanvulling op AOW-premie

Daarnaast betalen de werknemers in loondienst een premie voor een aanvullend pensioen. Meestal verplicht vastgelegd in de CAO. Medelanders zonder inkomen betalen niets maar ontvangen wel de AOW-uitkering zodra men de AOW-leeftijd bereikt. Dat is het solidaire karakter van een sociale volksverzekering. Bijstandtrekkers ontvangen vanaf dat moment ook AOW i.p.v. de bijstand. De AOW-uitkering geldt als een basisinkomen maar is de laatste jaren iets achter gebleven bij de inkomensontwikkeling van mensen jonger dan AOW-leeftijd. Dat komt doordat veel werknemers een aanvullende pensioenpremie betalen en onze regering er van uitgaat dat pensioenen waardevast blijven. Ondernemers kiezen voor een oudedagsvoorziening vanuit hun bedrijfsvoering. Meestal een lijfrente of banksparen en soms een stamrecht.

Aanslagen inkomstenbelasting over pensioeninkomen

Door de hele mikmak van verschillende pensioenen(tjes) naast de AOW ontvangen veel gepensioneerden een aanslag in de inkomstenbelasting. Verschillende uitkerende fondsen betalen afzonderlijk, naast de AOW, bedragen uit en daarover wordt te weinig loonheffing ingehouden. Oorzaak: het progressieve tarief inkomstenbelasting. Naarmate een verzamelinkomen hoger wordt betaalt men aan de bovenkant een hoger percentage belasting conform het schijventarief. De ene uitbetalende instantie ziet niet wat de andere uitbetaalt; er worden namelijk geen inkomensgegevens uitgewisseld. Het totale inkomen komt pas tot uitdrukking in de aangifte inkomstenbelasting. Het verschil tussen de te weinig ingehouden loonheffing en de verschuldigde inkomstenbelasting leidt bij veel gepensioneerden tot een aanslag. Daar valt overigens aan te ontkomen.

Bij samenvoeging geen aanslag

Als bijvoorbeeld de AOW tegelijk met het pensioen door één instantie zou worden uitbetaald. Zeg maar door de SVB. Deze houdt dan over het samengevoegde brutobedrag exact de juiste loonheffing in. Het progressieve tarief inkomstenbelasting is verwerkt in de loonheffingstabel die de SVB toepast en daardoor volgt later geen bijbetaling. Tenzij andere factoren een rol spelen, zoals box 3. In het verre verleden was het ooit zo geregeld dat een pensioenfonds de betaling van de AOW overnam van de SVB. Pensioenfondsen wilden daarvan af om administratieve redenen. Zou in deze tijd van digitalisering en automatisering veel eenvoudiger kunnen. Men zou daar eens naar kunnen kijken. Het scheelt heel wat vervelende aangiften/aanslagen inkomstenbelasting en, als bijkomend voordeel, een stukje minder werk voor de Belastingdienst.

Samenvoeging SVB met pensioenfondsen, de SVPB

Een andere reden voor samenvoeging van SVB(AOW) met alle pensioenfondsen zou kunnen zijn een herinrichting van het pensioenstelsel als vervolg op het nieuwe pensioenakkoord. Waarom hebben we zoveel verschillende pensioenfondsen met zoveel besturen en zoveel administraties? Dat is o.a. omdat de fondsen branchegericht zijn en daarmee een eigen identiteit en zelfstandig beheer hebben aangemeten. Waarom niet alle fondsen samenvoegen tot één groot (nationaal) pensioenfonds met één grote pensioenpot? De opbouw van de ingelegde premie per verzekerde kan eenvoudig worden bijgehouden via een digitale administratievoering. De veel geraadpleegde website “Mijnpensioenoverzicht.nl” is bij menigeen bekend. Daarin staan per individu alle verzamelde gegevens wat betreft pensioenopbouw bij de diverse fondsen plus de AOW via de SVB.

Pensioenverzekering

Fiscaaltechnisch zou een samenvoeging van de verschillende branchegerichte fondsen mogelijk moeten zijn. Pensioentechnisch vereist nadere studie. In het kader van vereenvoudiging en versnippering zeker aanbevelenswaardig. De SVB die de AOW-verzekeringsadministratie voor rekening neemt zou heel goed een tweede poot kunnen oprichten met als zijtak één grote pensioenpot. Pensioenen zouden dan het karakter van een verzekering moeten krijgen met voor iedere deelnemer een eigen polis. Digitaal eenvoudig toegankelijk maken met eigen DigiD en zoeken naar “mijn ouderdomspensioen.nl” naar het model van “mijnpensioenoverzicht.nl”. De huidige pensioenfondsen saneren en personeel onderbrengen bij de SVB. Overtollig personeel met vervroegd pensioen. Het beheer van een centraal pensioenverzekeringsfonds(SVB?) wettelijk vastleggen met toepassing van eenduidige beleidsregels. Werkgevers en vakbonden worden ontlast van het besturen van de pensioenfondsen. Pensioenpremies krijgen het karakter van verzekeringspremies.

Geen pottenkijkers

Dit allegaartje is maar een ideetje van een gepensioneerde die nu met lede ogen toeziet hoe de fondsen onder druk staan van financiële markten(rente staatsleningen etc.). Ook beleidsmakers van externe instanties en toezichthouders willen allen iets in de melk te brokkelen hebben. Eén externe toezichthouder is genoeg en dat zou de Autoriteit Financiële Markten(AFM) kunnen zijn. Deze instantie oordeelt kritisch hoe de pensioenreserves op een veilige manier beheerd en belegd worden. Geen andere pottenkijkers. Geen Staat der Nederlanden die meent een greep in de kas te kunnen doen. Ook geen Europese bemoeienis van een ECB of andere grappenmakers die verplichte rekenmodellen opleggen op basis waarvan moet worden bepaald hoe en waarin moet worden belegd.

Los van de ‘supranationals

Het is tijd voor verandering. Het gewraakte pensioenakkoord kan weer op de schop. In deze tijd van financiële repressie waarbij de samenleving onderdrukt wordt door supranationale machten zoals de ECB, en andere elites uit de geglobaliseerde  kapitalistische poppenkast waar de “supranationals” aan de touwtjes trekken. En Jan Klaasen en Katrijn laten bungelen. De poppen hangen slap en uitgemergeld over het raamloze venster. Verlangen naar een nieuwe regisseur, een poppenspeler die de poppetjes de ruimte geeft en hun eigen spel laat spelen. Het is tijd dat de samenleving hun reserves in veiligheid brengt onder een zelfstandig beheer en vooral een onafhankelijk toezicht. Los van de pottenkijkers.

De pot op

De ECB en consorten kunnen de pot op. Het is vooral mijn afkeer van de alles bepalende Europese Centrale Bank, die met zijn beteugelende beleidsinstrumenten de reserves van Jan Klaasen en de hele familie aantast. Een samenleving uitperst met een beleid dat alleen de heersende elite lucht geeft. Juist deze ECB dwingt ons om ons pensioenstelsel te reorganiseren en los te koppelen van de bemoeizucht van supranationale machten. Maar ja, wie ben ik? Iemand die schopt tegen heilige huisjes wordt vaak afgedaan als een kleingeestige vitter die altijd wat aan te merken heeft. Misschien bestaan er kritische meedenkers die zich melden in de discussie. Tijd voor actie aan het pensioenfront. Bewapen de rollators!

GW

Over de auteur

Gerrit heeft het unieke vermogen om helder en zorgvuldig een uiteenzetting te geven over de economische ontwikkelingen in voornamelijk het Hollandse polderlandschap. Hij doet dat vanuit een burgerlijke nuchterheid en maatschappelijke betrokkenheid.