‘Cijfers over economie meer dan bemoedigend’ ?

35

Zo luidden de berichten afgelopen week via de mainstream media. De online dagbladen vielen over elkaar heen om dit nieuws groots te melden. Alle radiozenders verkondigden de “mooie cijfers” die het CBS de wereld had ingeslingerd tot vervelens aan toe. De hele ochtend werd ieder half uur het goede nieuws herhaald. Onderweg op de autoradio was het al niet anders. We werden nadrukkelijk geconfronteerd met positieve berichten over onze herstellende economie. Het is natuurlijk niet zomaar dat ik het nodig vond hierbij kritische kanttekeningen te plaatsen op deze website die er voor door gaat een hele eigen kijk, maar wel een realistische kijk,  te hebben op de (macro)economische ontwikkelingen. Door sommigen misschien afgedaan als negatief, maar dat is een logische reactie van iemand die vindt dat de meningen op Biflatie.nl nogal afwijken met de subjectieve presentatie zoals het “nieuws” vaak wordt gebracht door onze (politiek) gestuurde media.

economie cijfers

Wishful thinking

Instanties zoals de Rabobank en de NVM roepen al vele jaren achtereen dat bijvoorbeeld de Nederlandse woningmarkt het volgende jaar “licht” lijkt aan te trekken. Dat is het bekende wishful thinking van partijdige organisaties. Vaak doet een minister er een schepje bovenop zoals onze Jeroen Distelbloem die vrijdag verklaarde: “Ik ben tevreden met de economische groei in het vierde kwartaal van vorig jaar, maar de vlag mag nog niet uit. De cijfers zijn goed, terwijl 2013 in z’n totaal geen goed jaar was, er was toch economische krimp. Maar goed, alle trends gaan de goede kant op. We gaan er alles aan doen om dat te versterken. Bemoedigende woorden dus van een minister van Financiën, die er alles aan wil doen. Oké, denk ik dan, maar hoe? Door alleen positief geneuzel om de burger het geld de portemetniks uit te praten. Ik zie totaal niet in hoe onze regering het geld bij elkaar moet schrapen om bedrijfsinvesteringen te stimuleren door bijvoorbeeld fiscale maatregelen.

Nog meer lenen

Er kan alleen extra geld worden gecreëerd door geld te lenen middels het uitschrijven van nieuwe staatsleningen. Een onmogelijke oplossing wanneer ons marionettenkabinet onder druk van Brussel het begrotingstekort naar beneden moet brengen. Meer geld lenen kost rente en verhoogt de staatsschuld. De afspraak was juist om deze naar beneden te brengen vanwege torenhoge rente- en aflossingsverplichtingen. Deze betalingen gaan geheel ten koste van belastingopbrengsten en belemmeren dus investeringen en daaruit voortkomende echte groei. In het kader van schuldverkleining was de hoop gevestigd op de ECB die als doelstelling had de inflatie naar 2 procent te brengen. Met een hogere inflatie verlaag je de schuldratio. Zoals bekend daalt de inflatie alleen maar en zijn we zo ongeveer aangeland in een deflatie-periode. Hoewel dat door de officials nog altijd wordt ontkend. Uiteindelijk betekent dit dat onze staatsschuld nog harder gaat drukken op het BBP, de som van wat we met ons allen produceren. Volgens mij is dit puur slecht nieuws maar niet benoemd door onze minister van de schatkist.

Bedrijfsleven heeft net als de overheid alleen bezuinigd

Verder zijn er de woorden van onze minister van economische zaken, Henk Kramp(lijkt veel op krimp). Hij verklaart: “Het bedrijfsleven heeft ons er doorheen getrokken. De groei is ingezet en zet door.” Hij wijst er op dat Nederland het nu beter doet dan Frankrijk en Duitsland”.  Verder zei hij:  “dat we de effecten ervaren van de beleidsinspanningen van de afgelopen jaren. De inzet om onze schulden te verminderen en de balansen van huishoudens, banken en overheid meer in evenwicht te brengen”. Dezelfde bemoedigende taal als van Jeroen van de Schatkist. (Vergeef me mijn naamsverbastering. Ondanks alle goede bedoelingen van onze hardwerkende ministers vind ik het hele Haagse circus momenteel één grote poppenkast, waarbij Brussel aan de touwtjes trekt. Af en toe bungelt er weer een bewindsman aan een dun touwtje, maar dat hoort nu eenmaal bij een poppenspel). Wat betreft de woorden van Henk Kramp vind ik daar ook weinig van kloppen. Dat het bedrijfsleven ons er door heen heeft getrokken is natuurlijk pure nonsens. Het bedrijfsleven heeft net als de overheid alleen bezuinigd op personele uitgaven en hooguit geïnvesteerd in hoogwaardige machines, maar absoluut te weinig banen gecreëerd. Hierdoor zijn wel de waardes van beursgenoteerde bedrijven omhoog gegaan zoals het laatste jaar de AEX heeft laten zien. Prima jaar dus voor de grote beleggers, banken en pensioenfondsen. De dekking van onze pensioenfondsen is wat verbeterd, maar pensioenen zijn niet verhoogd. Ja oke, mondjesmaat misschien en dan nog een verhoging die lager is dan de inflatie. Sommige pensioenen zijn zelfs opnieuw verlaagd. Als je roept dat het bedrijfsleven ons er doorheen heeft getrokken dan mag je een daling van de werkloosheid verwachten. Dat zien we dus niet.

Consumentenbestedingen gedaald

Alle bemoedigende woorden ten spijt geloof ik er geen snars van dat we echte groei gaan meemaken met een grotere arbeidsparticipatie en betere vooruitzichten voor de belangrijkste groeimotor van een economie, het MKB. Een groeicijfer die het ook mogelijk maakt om de staatsschuld af te lossen. Door het CBS wordt wel fijntjes opgemerkt dat de consumentenbestedingen waren gedaald over het afgelopen jaar. Nu kunnen onze bewindslieden nog zoveel bemoedigende woorden uitspreken, maar als de arbeidsdeelneming van de beroepsbevolking nog altijd daalt en veel mensen met teveel (hypotheek)schuld hun aflossingswoede alleen nog vergroten, dan zal het niet anders kunnen dan dat er per saldo nog altijd geld aan onze economie wordt onttrokken. Dus geen omzetgroei bij ons MKB en geen groeiende bezetting van lege winkelpanden. De zogenaamde groei zal voornamelijk zijn veroorzaakt door de kapitaal aantrekkende beursgenoteerde multinationals. Beleggers kopen massaal hun aandelen omdat cashgeld en staatsobligaties nauwelijks nog rente genereren. Het zogenoemde grootkapitaal investeert voornamelijk in machines en te weinig in banen. Er zal dan misschien meer in- en export zijn, maar de banengroei is telkenjare weer lager door de technologische innovatie in productieprocessen met hoogwaardige apparatuur waarbij telkens minder menselijke inzet nodig is. Dat is nu eenmaal een voortschrijdende ontwikkeling waar multinationals  hun kapitaal in investeren.

Gratis-geld-injectie voor EU-burger

Echte banengroei moet worden gezocht in het MKB. Dat lukt alleen maar door meer vertrouwen en uitgaven bij de consumenten, door meer kredietverlening door (bange) banken, door meer stimulerende overheidsmaatregelen in klein- i.p.v. grootschaligheid. Ondanks alle opbeurende woorden zal er een wonderbaarlijke opstanding moeten plaatsvinden van een failliete economie door middel van een gratis-geld-injectie van bijvoorbeeld de ECB rechtstreeks naar de EU-burger en dus niet naar de financiële markten. Het is toch van de zotte om te moeten constateren dat er recordwinsten worden gemaakt op de beurzen dankzij de record lage rentestanden en door een geldverruimingspolitiek van centrale banken met record bedragen. En wat zien we daar tegenover; ondanks de laagste (hypotheek)rentestanden nog altijd lagere waarderingen op onroerende zaken, zoals winkel- en kantoorpanden en woonhuizen. Minder kredietverlening door banken aan MKB. Lagere hypotheekverstrekkingen door strengere normen banken en overheid. Loonstijgingen lager dan inflatie, lagere consumentenuitgaven en noem maar op.

Stilstand is achteruitgang

Wat ik wil verduidelijken is dat de verdiensten van burgers (consumenten) en MKB lager worden gewaardeerd, en alles wat het grootkapitaal, zoals multinationals, beleggers en grootbanken aangaat, hoger staat gewaardeerd. En, daar komt-ie weer, de armen worden armen en de rijken worden rijker. Het verschil wordt allengs groter en baart zorgen. Er zijn genoeg signalen dat het vertrouwen in overheid, banken en politiek enorm daalt bij de middenklasse en alles wat daaronder hangt. Alle nepmaatregelen ten spijt zal geen enkele regering, in welke samenstelling dan ook, het voor elkaar krijgen om het vertrouwen te herwinnen van burgers die door de uitzuigende werking van het grootkapitaal hun uitzicht op vaste waarden hebben verloren. Geen uitzicht meer op voldoende werkgelegenheid, voldoende financiële armslag, positieve toekomstverwachtingen, etc, etc. Het geloof in een beter bestaan heeft men bij een groeiend deel van onze bevolking opgegeven. Men moppert wat, haalt de schouders op en roept, we moeten maar tevreden zijn met wat we hebben. De prikkel om vooruitgang te boeken wordt bij steeds meer mensen weggenomen. Dat is het slechtste wat een land kan overkomen. De progressie is er uit. Stilstand is achteruitgang.

Gerrit Welbergen

Over de auteur

Gerrit heeft het unieke vermogen om helder en zorgvuldig een uiteenzetting te geven over de economische ontwikkelingen in voornamelijk het Hollandse polderlandschap. Hij doet dat vanuit een burgerlijke nuchterheid en maatschappelijke betrokkenheid.