Het loopt uit de hand

47

Door de daling van de spaarrente worden wij EU-burgers weer met de neus op de feiten gedrukt wat betreft het vertrouwen in “onze” banken. Het vertrouwen van de gemiddelde burger was al behoorlijk geslonken de laatste jaren maar wordt nu nog meer op de proef gesteld door de alsmaar dalende rentetarieven. Uiteraard direct en indirect veroorzaakt door onze ECB-baas Mario Draghi. Direct doordat zijn afgekondigde verlagingen van de centrale rentetarieven direct doorwerken op de door banken gehanteerde hypotheekrente- en spaarrentetarieven. Indirect doordat de financiële markten volop handelen in schuldpapier waarbij de marktwerking van vraag en aanbod ook de rentetarieven van o.a. staatsleningen beïnvloeden.

Schuldenberg

Dit is overigens natuurlijk allemaal het gevolg van de enorme schuldenlast die de voltallige EU heeft weten op te bouwen. Van afbouwen heeft men nog niet gehoord kennelijk, want de totale schuld van onze westerse “welvaartmaatschappij” stijgt nog altijd. Logisch natuurlijk dat de centrale regisseur in deze hele schuldencarrousel de touwtjes strak in handen houdt wat betreft de rentetarieven. Met een alleen maar toenemende staatsschuld in een tijdperk zonder inflatie kan de rente absoluut niet omhoog, want dan is het einde verhaal van onze “westerse-schulden-welvaartmaatschappij.”

Hypotheekrente lager, huizenprijzen hoger

Bij veel burgers met schulden worden de voortdurende renteverlagingen met gejuich ontvangen. Iedereen met hypotheekschuld of met het voornemen om een woning te kopen en hiervoor een lening af te sluiten, zal op gegeven moment profiteren van een lagere rente en zal daardoor netto meer bestedingsruimte overhouden van z’n zuur verdiende eurocenten. Dit zal mogelijk mede de aanleiding zijn van de (tijdelijk) aantrekkende economie. Er wordt weer makkelijker geleend waardoor aankopen niet meer veel langer worden uitgesteld. We zien het ook in de stijgende huizenprijzen. Overigens mede veroorzaakt door de totaal uit z’n verband gerukte stijgende huurprijzen. Dit duidt natuurlijk overduidelijk op een nieuwe huizenprijsbubbel, want het past natuurlijk in het geheel niet in het beeld van dalende prijzen in een deflatietijdperk. Oké, ieder nadeel heb z’n voordeel, zei ooit Nederlands beste voetballer.

Rentetarieven

Het nadeel van de dalende spaarrente zal mogelijk grotere gevolgen kunnen hebben dan het voordeel van de lagere geldleningstarieven. Onder de economen heerst grote verdeeldheid als het gaat om het voorspellen van de afloop van de QE-maatregel van Draghi. Door de maandelijkse geldinjectie van 60 miljard krijgen de banken enorm veel vers geld beschikbaar en kunnen ze hun rommel laten opkopen door Mario de “oud-ijzer-handelaar.” Vanaf het begin van deze actie (9 maart) zijn de rentetarieven verder gedaald, conform de verwachtingen van de financiële markten. Ik volg zelf elke dag de euribor op om te zien hoe de rentetarieven zich van dag op dag bewegen, zoals die tot stand komen op onze financiële markten. De hele maand maart alleen maar naar beneden. Kijkt u ook even naar deze. U ziet dezelfde dalende lijn. Kortom, dalende rentetarieven over de hele linie. Dat onze banken hun rentetarieven hiervan afleiden zal algemeen bekend zijn. Het is daarom handig om deze marktbewegingen in de gaten te houden. De grote vraag is nu waar dit heen gaat. Gezien de rentedalingen van de voorbije jaren zou je de vraag kunnen stellen hoe lang dat door kan gaan en wat de gevolgen zullen zijn. Welnu, een tijdelijke opleving van onze economie, zoals nu volop wordt gepredikt door onze beleidsmakers. Vooral voor de verkiezingen waren deze geluiden elke dag hoorbaar in het nieuws. Hoe lang we hier met ons allen in blijven geloven is afhankelijk van de verdere ontwikkelingen. En daar ga ik dit over zeggen.

Negatieve rente

Mijn aanname is dat steeds meer burgers wakker worden wat betreft de rentediscussie over onze spaarcenten. Het feit dat de Rabobank al heeft aangekondigd dat ze hun systemen gaan voorbereiden op negatieve spaarrente zegt al genoeg. Banken moeten zich voorbereiden op de toekomst en helaas hebben onze systeembanken zoveel macht dat ze daarmee onze toekomst bepalen. De rente zal nog verder naar beneden bewegen met alle risico’s van dien. De vermogende burgers die wat geld kunnen vrijmaken zullen kiezen voor aandelen vanwege het grotere rendement van de laatste jaren. En zoals altijd voor een naderende crash stappen juist de burgers op het laatste moment in op de beurs. Ze steken geld in de voortdenderende AEX-snelheidstrein. O zo risicovol, maar ja wat moet je nu met je geld op de bank waar je straks vermoedelijk mag betalen voor het stallen van je geld. Ik zou uiteraard gaan beleggen in een beursgenoteerd bedrijf die brandkasten produceert. De vraag naar kluizen is flink aan het toenemen bij deze aanhoudende rentedalingen.

Langzame bankrun

Het zou maar zo kunnen dat mensen massaal overgaan tot een langzame bankrun. Naarmate de spaarrente verder daalt, zullen meer spaarders besluiten hun centen thuis op te bergen. Het vertrouwen in “ONZE” banken was al diep beschadigd en zo mogelijk nu nog meer door de negatieve publicaties van de enorme loonsverhogingen die een aantal bankmanagers zich hebben toegeëigend. Dit geeft overduidelijk aan hoe ongelooflijk eigenzinnig ons bankwezen feitelijk is. Ik vrees dan ook dat de aanhoudende rentedaling de druppel kan zijn die de emmer doet overlopen wat betreft het vertrouwen in ons bankwezen. Welke eerzame burger met spaargeld boven de vrijstelling is nu nog bereid om daarover met de fiscus af te rekenen voor 4 procent rendement terwijl we niet eens meer een volle procent rente ontvangen. Zijn we in Nederland nu helemaal van de pot gerukt! Dit blijven we toch niet accepteren? Ik denk dat de grote rellen in Frankfurt n.a.v. de ECB-maatregelen en natuurlijk de nieuwe ECB kantoorkolossen een voorbode zijn van meer onrust.

Pensioenen verder naar beneden

En wat te denken van het verder afwaarderen van onze pensioenen en pensioenrechten. De meeste pensioenfondsen verzenden momenteel mailings met de aankondiging dat door de lagere rente de dekkingsgraad te laag wordt en nieuwe maatregelen worden aangekondigd. Als de grote meute zo meteen wakker wordt en ziet dat behalve de spaarcentjes ook de pensioenrechten worden aangetast dan gaat langzaam maar zeker de onvrede omslaan naar een aanzwellend protest. We gaan het meemaken.

Het loopt uit de hand

Mijn conclusie is dat onze beleidsmakers “de boel” niet meer in de hand hebben en dat door te grote schuld en door het verzuim om deze af te bouwen vanzelf de wal het schip keert. Helaas wordt dan de pijn neergelegd bij de soms niets vermoedende burgers die het allemaal niet zagen aankomen. Belegd pensioenvermogen en spaargelden zijn de enige waarden die als bezittingen onder ons burgers zijn verdeeld, maar centraal in grote potten (banken en pensioenfondsen) zijn gestopt. Deze worden nu gaar gekookt. We konden het zien aankomen. We stonden er bij en keken er naar. Uiteindelijk werkt een te grote schuld altijd vanzelf tegen je. Dat zijn de economische krachten die niemand kan sturen. Zelfs Draghi niet meer. Hij heeft nu zijn kruit verschoten met zijn opkoopprogramma en zal misschien halverwege zijn fout gaan inzien en schoorvoetend het toneel verlaten. Ik mag hopen dat ik het mis heb en zou graag van repliek worden gediend. (helaas moet ik aangeven dat ik geen tijd kan vinden om te reageren op reacties wegens drukke bezigheden in mijn werkkring en daarbuiten).

Piet Pineut

Over de auteur

Biflatie.nl publiceert artikelen over de crisis en de huidige (macro)-economische situatie. Ook nieuws over bitcoin & cryptocurrencies, de huizenmarkt, goud & grondstoffen, de machthebbers en het monetaire systeem. Twitter: @Biflatie