Amerikaanse schuldencrisis is nog niet voorbij

27

Dit artikel gaat eens niet over de Europese schuldencrisis, maar over de superlatieve versie hiervan, namelijk de Amerikaanse schuldencrisis. Een korte terugblik: afgelopen augustus was de schuldenproblematiek ook aan de andere kant van de oceaan het gesprek van de dag. Het Amerikaanse schuldenplafond, dat grondwettelijk is vastgelegd, moest worden verhoogd. In de publieke discussie konden de Democraten en Republikeinen het maar niet eens worden over het verhogen van het schuldenplafond, evenals over een aanpak van het begrotingstekort.

De Democratische insteek in deze discussie betreft, naast bezuinigingen, ook een verhoging van belastingen (voor met name de rijken in de Verenigde Staten). De Republikeinen willen juist minder overheidsbemoeienis en vooral snoeien in de overheidsuitgaven. De Democraten wilden tot slot het liefst dat het schuldenplafond dermate verhoogd zou worden dat een hernieuwde discussie over het probleem pas na het verkiezingsjaar 2012 zou terugkeren. Het gevolg van de algehele besluiteloosheid was het verliezen van de ‘AAA-status’ volgens de Amerikaanse kredietbeoordelaar S&P.

Wat was in augustus ook alweer de (tijdelijke) oplossing? Het Congres richtte een commissie op van 12 ‘wijze politici’ (6 Democraten en 6 Republikeinen), die gezamenlijk moesten gaan bedenken welke weg ingeslagen zou moeten worden om de schulden te reduceren. Daarnaast werd het schuldenplafond dermate verhoogd, zodat de resultaten van deze supercommissie konden worden afgewacht voordat er verdere besluiten zouden worden genomen. Welnu, maandagavond kwam deze supercommissie met de officiële mededeling dat zij totaal gefaald heeft. De onderhandelingen zijn op helemaal niets uitgelopen, terwijl de commissie de opdracht had om voor 1200 miljard dollar aan bezuinigingen bijeen te rapen. Bye bye super committee.

Het falen van deze Amerikaanse politici heeft een aantal gevolgen; een belangrijke factor is de toegenomen woede en wantrouwen onder Amerikaanse consumenten ten opzichte van de politici in Washington. In deze kwestie maakt de Amerikaan geen onderscheid tussen een Democratische of Republikeinse politicus; de politiek te Washington als geheel faalt opzichtig. De Amerikaanse economie is voor tweederde afhankelijk van de bestedingen die de Amerikaanse consument doet. Het vertrouwen van deze consumenten staat onder andere door de schuldendiscussie stevig onder druk.

Daarnaast is er afgesproken dat indien er geen afspraken kunnen worden gemaakt er bezuinigd gaat worden volgens de ‘kaasschaafmethode’. Dit houdt in dat bij alle vormen van overheidsuitgaven de kaasschaaf wordt gehanteerd. Maar onder andere de Republikein McCain wil dat deze afspraak weer wordt teruggedraaid, omdat er dan ook op Defensie bezuinigd gaat worden, waardoor wellicht de nationale veiligheid in gevaar kan komen.

Dus wat nu? In de tussentijd tikt de schuldmeter van de VS gewoon verder, welke hier live is te volgen. Inmiddels is de Amerikaanse schuld opgelopen tot boven de 15 biljoen dollar. ($15.000.000.000.000). Tevens heeft de schuld ten opzichte van het BBP recentelijk de 100% gepasseerd en de voorgenomen bezuinigingen zijn niet in staat om deze alsmaar groeiende schuld te reduceren. Een verhoging van een schuldplafond is geen oplossing van het probleem maar niets anders dan een uitstel van executie. Eind november kijkt kredietbeoordelaar Fitch naar de waardering van de Verenigde Staten en besluit of deze wellicht aangepast moet worden. De goudprijs toont intussen een significant verband met het continu verhogen van het Amerikaanse schuldenplafond.