Monetaire extremen: wanneer gaat ons geldsysteem failliet?

In mijn columns benoem ik vaak de analyses van monetaire specialisten. Ik ben zeer geïnteresseerd in de opinie van de gestudeerde ingewijde experts. Ik vind het van belang om te weten hoe ons geldstelsel in elkaar zit. Hoe de verschillende valutasoorten ten opzichte van elkaar bewegen, zoals bijvoorbeeld de koers van de dollar tegenover de euro.

Wat doet monetair beleid

Hoe de inflatie of deflatieverwachtingen zijn van ons geld. Wat de centrale bankiers voor ons in petto hebben met hun rentebeleid en stimuleringsmaatregelen. Kortom, wat zijn de gevolgen van monetair beleid voor ons burgers; wat kunnen we kopen voor ons geld en hoeveel kunnen we lenen voor onze woonhut. En wat zouden we het beste kunnen doen met het geld dat we over houden.

‘Maar armoede kennen we niet’

Voor veel mensen trouwens een hele toer om maandelijks iets weg te leggen van een inkomen dat niet altijd toereikend is voor de eerste levensbehoeften. Er wordt in ons ‘welvarende’ Nederland makkelijk voorbij gegaan aan het feit dat veel huishoudens leven op of onder de armoedegrens. Nog vaak wordt gezegd dat we hier in onze verzorgingsstaat geen armoede kennen. We zijn een westerse welvaartsstaat in een vrije democratie, maken deel uit van een Europese Unie, zijn verenigd in een NAVO, staan in de top van de landen waar het welzijn goed is, enzovoort, enzovoort. “We mogen niet klagen.” Mensen die zich financieel in de nesten hebben gewerkt hebben dat aan zichzelf te danken, zo is meestal de simpele conclusie.

De grote verleiding

Wat vaak vergeten wordt is dat we leven in een land van weelde, met winkels vol luxe artikelen, volle terrassen, autodealers met glimmende bolides, makelaars die kapitale villa’s aanprijzen, TV-shows gevuld met glitter en glamour. In een land waar zoveel moois te koop is en zo agressief wordt aangeprezen speelt de grote verleiding een belangrijke rol. Veel mensen bezwijken onder de aantrekkingskracht en doen impulsieve aankopen als ze in de stad lopen met hun uitdagende etalages. Veelal komen mensen met meer spullen thuis dan de bedoeling was. Zie de inbreng van overtollige spullen in de kringloopwinkels. Ze puilen uit. Het wordt ons namelijk heel makkelijk gemaakt om bijvoorbeeld de aankoop van duurzame goederen niet uit te stellen maar de aankoop te financieren met een kredietje. Kost toch geen drol. Je moet er nu bij zijn met een rente op het laagste niveau ooit. Spaargeld op de bank levert toch niets op. We teren in als we er de inflatie aftrekken. Hetzelfde verhaal steken de vermogensbeheerders af die u graag een pakketje aandelen willen aansmeren. Waag een gokje op de beurs, meneer of mevrouw. De rente daalt nog verder, straks betaalt u negatieve rente aan de bank in plaats van te ontvangen. Het geld wordt ons uit de portemonnee gepraat.

Monetaire extremen

In onze ‘welvaartsstaat’ is alles gericht op consumeren. Consuminderen is slecht voor de economie dus moeten we blijven uitgeven. Hier zien we de imperfectie in onze moderne maatschappij als we kijken naar de effecten voor het milieu en misschien ook het klimaat. Enerzijds worden we aangemoedigd om ons geld uit te geven en anderzijds ontmoedigd omdat onze overconsumptie, zie onze uitpuilende kringloopwinkels, schade toebrengt aan ons milieu. Vreemde tijden. Sparen wordt ontsparen en schulden stapelen op vanwege de lage rente. We blijven consumeren tegen elke prijs en we betalen de hoofdprijs voor een dak boven ons hoofd. We gaan ‘rood staan’ voor de aankoop van luxe goederen. Goed beschouwd zien we hier een “race to the bottom.” Wat we hier zien zijn monetaire extremen.

Geldsysteem failliet?

Zonder dat de massa het in de gaten heeft voltrekt zich onaangekondigd een ramp in ons monetaire fiat geldsysteem. Er bestaat een definitie over ons fiduciair geld: “Geld dat zijn waarde niet ontleent aan de materie waaruit het gemaakt is (intrinsieke waarde zoals bij gouden en zilveren munten), maar aan het vertrouwen dat er goederen en diensten mee gekocht kunnen worden(wikipedia).” Aanvullend wil ik opmerken dat president Nixon in 1971 de onderliggende goudstandaard heeft afgeschaft. “We” hebben toch de dollar die als wereldreservemunt een leidende factor heeft toegekend aan de valutasoort van de VS? Nog altijd wordt in de wereldhandel voor 60 à 70 procent afgerekend in dollars. Nu zien we een (tijdelijke?) stijging van de euro t.o.v. de dollar waaruit blijkt dat er spanningen zijn op de valutamarkt. Er is nogal wat loos in de VS waar verkiezingen in aantocht zijn en waar de polarisatie tussen democraten en republikeinen hoogtepunten bereikt. Extremen waarbij schermutselingen ontstaan in de grote steden door de samenloop van iets teveel narigheden. Valutaoorlog, handelsoorlog, pandemie, racisme, verkiezingsstrijd enzovoort. Het schept onzekerheden voor burgers en beleggers. Maar er zijn meer factoren die een negatieve rol spelen.

Ook kredietberg is extreem

Door Corona moeten we lijdzaam toezien dat de mondiale kredietberg door het dak gaat. Precies op het moment dat economische groei via de regenpijp door het putje gaat. We hebben dit ‘fenomeen’ eerder gezien bij de kredietcrisis van 2009 toen door torenhoge schulden banken wankelden. Toen zijn diverse (systeem)banken gered met behulp van veel belastinggeld, terwijl de wereldwijde schuldenberg nog niet eens de helft was van de snel groeiende kredietberg van nu. Hoe gaan de FED en de ECB dit aanpakken? De rente nog verder omlaag en de opkoop van schuldpapier van bankbalansen nog verder uitbreiden? Ergens houdt dat op en verliezen ook beleggers het vertrouwen in hun vriendjes, de centrale bankiers. Niemand durft aan te geven waar dat punt ligt. Is het 2021 of later? Toch zie ik een ijkpunt. Ik schreef eerder dat veel mensen ontsparen omdat sparen niet meer rendeert. Tegelijk zijn er mensen, vooral de senioren, die wel sparen uit angst voor een naderende crisis. Deels op de bank, deels thuis in de kluis, deels in goud en zilver, en voornamelijk de jongere generatie ‘ouderen’ in cryptovaluta.

Niet alleen de beurs is graadmeter

Het ijkpunt is het punt waar zowel de spaarquote bij de spaarbanken stijgt alsmede de prijs van fysiek goed en zilver, alsmede de opverende crypto en dan nog de vlucht van beleggers in staatsleningen. Daartegenover plaats ik de cijfers van faillissementen, werkloosheid, consumentenvertrouwen, en aanhoudende economische krimp. Als economische groei niet meer terug veert tot het niveau van voor de coronapandemie, dan slaat vertrouwen om in wantrouwen en verlaten beleggers de beurs. De eerst genoemde factoren van mijn ijkpunt zijn al duidelijk zichtbaar. De laatste factor, die van een beurscrash, is het moment dat aandelen gaan dalen en blijven dalen tot onder het niveau van 18 maart 2020, toen de AEX een stand bereikte van 404 punten. Als die fase van daling doorzet dan gaan we door het putje. Niet zo moeilijk voorspelbaar. Signalen genoeg zou ik denken; kwestie van analyseren. Gelukkig ben ik geen econoom, geen beursexpert, geen helderziende en heb ik mij wel eens vaker ‘vergist.’ Maar ben ik een simpele columnist die hier weer het maximum aantal woorden overschrijdt en bent u uit verveling misschien halverwege al afgehaakt. Dat was wel zo wijs, dan slaapt u beter.

GW

13 reacties

  1. Centrale banken van de eurozone hebben de afgelopen maanden allerlei steunmaatregelen aangekondigd om de economie te beschermen tegen het coronavirus. Daardoor zijn hun balansen gegroeid tot boven de €6000 miljard. Ja hoelang gaat dit nog goed vandaag gaan de beurzen weer om hoog alsof er niets aan de hand is. Niets maar dan ook niets hebben we geleerd van de crisis van 2008 en 2009.

    1. Een record krimpcijfer van de economie en dat wereldwijd, maar niets aan de hand op de beurs. Af en toe wat twijfel en dan weer omhoog. Vandaag zomaar ruim 2 procent. Het geloof in centrale bankiers is inmiddels diep geworteld bij beleggers. Ik ga mij bekeren, was van het padje geraakt. Als balansen van centrale banken oneindig kunnen worden gevuld met waardeloos schuldpapier dan zouden we massaal op de beleggerstrein moeten springen. Met geleend geld, afbetalen is van later zorg. Bij pech koopt de ECB de rommel wel op.

      Vergeten we even de onderliggende reële economie waar de misère alleen groter wordt. Daar moeten tekorten opgevuld worden door de overheid. Wordt afgewenteld op de massa, d.m.v. bezuinigingen en belastingverhogingen.

      Zie het verschil. Financiële markten worden geholpen door centrale banken die gewoon hun balansen laten vol lopen. Een plafond is er niet, kan zo worden verhoogd. Schuldpapier terug plaatsen in de economie kan later wel als economie weer beter gaat. (Maar wanneer?) Echter moeten overheden volop de kapitaalmarkt op om hun begrotingsgaten te dichten. De aflossingsverplichtingen van de staatsleningen lopen hard op en vormen een steeds grotere post op de begroting. De schuldenberg van staatsleningen wordt uiteindelijk een te grote lastenpost en neemt een steeds grotere hap uit het BBP. Gevolg: investeringen blijven uit.

      Wat er gebeurt is dat de onderkant van de samenleving wordt leeg gezogen t.g.v. de bovenkant, de 10 procent superrijken. Hun speculatieve beurshandel (met goedkoop geleend geld) wordt beloond terwijl de massa moet bloeden voor de schuldenberg van de overheid en van de massa. Hier gaat het wringen wanneer de massa het spelletje door heeft. Onvrede, chaos en anarchie ontwrichten de maatschappij en zie daar de lang verwachte beurscrash. Het vertrouwen in het fiat geldsysteem dat leunt op krediet valt weg. Loopt vast doordat de berg schuldpapier op de balans van centrale bank gaat glijden. Door toenemende wanbetalingen moet er steeds meer afgeschreven worden en zouden ECB en de FED telkens meer “vrachtwagens” moeten inzetten om het waardeloze schuldpapier op te kopen. Dan schrikt ook de elite wakker en ziet een herhaling van de beurscrash van 1929. Lijkt wel een scenario voor een film. Première over een x aantal jaren.

  2. Niemand zal toch denken dat in deze tijd voor het allereerst frauduleuze kaartenhuizen op drijfzand zijn gebouwd?
    Een eeuw geleden gaf Ponzi al het voorbeeld. Hij draaide daarvoor tenminste nog de cel in.
    Maar in het groot ging het toen ook finaal mis. Na de Amerikaanse beurskrach barstten de bubbels, de schuldenbergen en de economie. Nu gebeurt hetzelfde in omgekeerde volgorde, ook veroorzaakt door menselijke hebzucht. Toch durven zelfs hooggeleerde experts niet te parallelliseren of te prognosticeren. Ze halen de schouders op en hullen zich in quasiwetenschappelijke nevels, of geven toe dat ze het niet weten. Waarom? Omdat een herhaling (met de kennis van nu!) ondenkbaar wordt geacht? Omdat nu bijkomend sprake is van een pandemie en een klimaatcrisis? Omdat er veel meer derrie in de smeerpijp zit dan ooit? Omdat niemand de voorspelling van een epische oerknal op zijn geweten wil hebben? Voorlopig is er ook niemand die de overeenkomsten met bijna 100 jaar geleden glashard ontkent.

    1. Overeenkomsten zijn duidelijk, maar ook de verschillen, niet alleen in de volgorde. Nu is er meer centrale (monetaire en economische) controle en sturing; toen was er sprake van een verbrokkelde, minder globale structuur, zonder of veel te late monetaire stimulering en staten die krampachtig vasthielden aan de herstelremmende goudstandaard.

      De huidige situatie kan gezien worden als het gevolg van een ‘experiment’ (Rothschild c.s.) om – bij voorkeur zonder de desastreuze brokken van toen – een ‘gecontroleerde correctie’ (of ‘reset’) te bewerkstelligen. Het kan ook verklaren waarom de aandelenbeurzen, IT, de grote techneuzen en BigPharma voorop, koste wat het kost overeind moeten blijven.

      Lukt het de politiek bovendien om de bevolking met gelegitimeerde maatregelen in het gareel te houden, dan hoeft van een herhaling van een totale crash, zoals bijna een eeuw geleden, geen sprake te zijn.

      1. “Lukt het de politiek bovendien om de bevolking met gelegitimeerde maatregelen in het gareel te houden….”

        Hier wringt ‘m nou net de schoen. Kijk naar de VS waar in grote steden de anarchie uitbreekt. Politiekorpsen in Seattle, Minneapolis, enz. worden zelfs ontbonden: https://alphanewsmn.com/minneapolis-police-tell-residents-to-obey-criminals-and-be-prepared-to-be-robbed/. Komt o.a. door polarisatie, ontreddering door pandemie, ophitsing via de BLM-beweging, etc, etc. Deze chaos zal de neergaande spiraal alleen versterken en de regering doen grijpen naar middelen om hard in te grijpen. Zoals federale troepen sturen naar districten waar anarchie heerst. Dat noem ik geen gelegitimeerde maatregelen maar zijn repressieve maatregelen om de bevolking te onderdrukken. Althans, zo zal dat worden gevoeld. De aanloop naar de verkiezingen in de VS zal een spannende tijd worden. Een kat in nood maakt vreemde sprongen.

  3. U heeft een overschot aan geld, maar dat is inmiddels voor de helft van Nederland niet meer zo en was al voor 30% zo voor corona.
    Het ga u en uw familie goed, drink maar een glas of 3 op uw welzijn en geluk en de groep onder u qua inkomen en besteding.
    Het gaat uiteindelijk allemaal goed komen.

  4. U schuift de schuld en verantwoording voor het gemak uit naar de 10% superrijken, maar dat is geen eerlijk en nieuwe wereld verhaal!!!
    U wilt stevig vast houden wat u heeft verworven, maar het is niet van u alleen.
    Denk hier maar eenvoudig en eerlijk over na.

    1. Te simpel gedacht. Allereerst geloof ik niet in de NWO. Ten tweede geef ik niet de schuld op de 10 procent superrijken. Deze elite profiteert van het foute systeem. Het wordt ze als het ware in de schoot geworpen. Het is de adhesie van het kapitaal dat altijd samen klontert en daarmee tevens politieke macht vergaart. In een tijd dat de globalisering zijn intrede deed groeide de macht van het kapitaal en zien we een wereldwijde elitaire groepering die samen komt in diverse besloten bijeenkomsten. De Bilderbergconferenties, World Economic Forum in Davos, enzovoort. Daarmee lijkt het alsof er een NWO(Nieuwe Wereldorde) wordt gevormd. En dat al deze figuren aan de touwtjes zouden trekken. Dat is grotendeels gebaseerd op complottheorieën waar ik persoonlijk geen waarde aan hecht. Ook Trump maakte de laatste keer deel uit van de bijeenkomst in Davos en juist Trump zou je als machtshebber niet indelen in de NWO.

      Het zijn ‘gewoon’ de meest invloedrijke figuren die als vanzelf samenklonteren maar m.i. niet denken in complottheorieën. Er ligt geen vooropgezet plan om de alleenheerschappij te vorderen over onze aardkloot. Nogmaals, het is de werking van het kapitaal dat de elite doet samenklonteren. Het geeft ze daarmee als vanzelf veel macht. Als het fiat geldsysteem waar deze elite op leunt gaat crashen dan crasht ook hun belegd vermogen en verandert het machtsspectrum heel snel. Dan volgt een nieuwe start en ziet de wereld na een revolutie er weer heel anders uit. En begint het monopolyspelletje opnieuw nadat het socialisme en communisme door hun incompetentie het veld moeten ruimen. Het is als de jaargetijden, de politieke stromingen lossen elkaar af. Niet één is er volmaakt. De volmaakte samenleving moet nog altijd uitgevonden worden.

      Citaat: “U wilt stevig vast houden wat u heeft verworven, maar het is niet van u alleen. Denk hier maar eenvoudig en eerlijk over na.” Oké, eerlijk zullen we alles delen. Maar communisme en socialisme werken niet in hun ideologie. De mens moet wel een doel hebben om in zijn leven iets te bereiken. Huisje, boompje, beestje, wat reserves voor geval van nood. Alleen op deze wijze houden we de economie draaiende. Daarnaast moeten we oog hebben voor de medemens. Daarvoor hebben we hier een verzorgingsstaat opgericht waar we allemaal aan mee betalen d.m.v. belasting- en premieheffing. Ik herhaal citaat, “denk hier maar eenvoudig en eerlijk over na.” Van mijn inkomen, en van de uwe, gaat een behoorlijk deel naar onze voorzieningen. Mijn bruto inkomen is dus niet alleen voor mij, via de overdracht van premies zal iemand met een sociale uitkering ook mee eten uit de ruif.

  5. 10 jaars NL staatslening staat alweer op -0,44%, dat zegt genoeg. Men is op zoek naar veiligheid, goudprijs boven de 2000 dollar. Aandelenbeurzen die een top maken momenteel. De ergste economische ellende ligt voor ons en die ellende kunnen de overheden niet meer afkopen. Maak je klaar voor enorme werkloosheid, een flinke recessie, faillissementen, meer overheid repressie (covid, etc.). Zorg voor jezelf nu het nog kan, koop goud of nog liever zilver. En schuil het goed op.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.