Gratis geld: nu is het hek van de dam

6

Meer nog: de hele dam is verdwenen! Landen en banken, voortaan kunnen ze gratis lenen. Ze krijgen door de negatieve rente zelfs nog geld toé? Kan iemand even hard in onze arm knijpen om zeker te zijn dat we wakker zijn? Want wat lezen we in De Standaard, een kwaliteitskrant van buurland België? Dat het land vanaf donderdag 4 juli 2019 deel uitmaakt van ‘een select Europees kopgroepje. Een maand geleden bestond dat groepje van landen met een negatieve rente uit Zwitserland, Duitsland, Denemarken en Nederland. Sinds ECB-voorzitter Mario Draghi midden juni hintte op een nog soepeler beleid, traden ook Oostenrijk, Finland, Frankrijk en Zweden toe.’ Tjonge jonge, hoe gek kan het worden…?

De geest is uit de fles

Wat betekent dit nu in de praktijk, negatieve rente. De schuldencarrousel wordt draaiend gehouden. Sterker nog: bestààt er vandaag nog wel een schuldenprobleem? Want om nog even bij de buren te gluren: België had een gat in de begroting van 5 miljard euro. Maar zal in 2020 wel 7 miljard uitsparen aan rentelasten. Voilà, om het met zuidelijk België te zeggen: schuld bestààt helemaal niet meer! We hadden zo al een donkerbruin vermoeden dat het allemaal illusoir was hoor. Want wie kan zich bijvoorbeeld nog een voorstelling maken van 22.430.030.491.653 dollar and counting. Dat is namelijk de staatsschuld van de VS. Wanneer bedragen té groot worden, kan je ermee goochelen. Het lijkt funny money te zijn. ’t Is niet écht meer…

Ook het schuldenprobleem is opgelost

Zoals het gezegde luidt: als u 10.000 euro aan de bank verschuldigd bent, heeft u een probleem. Als u 100 miljoen verschuldigd bent, heeft die bank een probleem. Maar in juli 2019 bestaat dat probleem helemaal niet meer. Want geld is gratis geworden… Maar nu even serieus. Het is dit soort van compleet onverantwoord omgaan met geld, waartegen ene Satoshi Nakamoto opkwam in 2008/2009. Dit soort van Mysterious Monetary Magic. En een munt creëerde die eindig is. Wanneer alle bitcoins in de markt zitten, in het jaar 2140, zal het gedaan zijn met inflatie. Maar ook met deflatie.

Parkeerstrook

Waarom kent, om nog even bij ons buurland te blijven, de eerste helft van 2019 daar de grootste toevloed sinds 2013 van vers geld op spaarboekjes? Een artikel in zakenkrant De Tijd geeft het antwoord. Crelan bank: ‘Ze verkiezen stabiliteit met een lage opbrengst boven volatiliteit en risico’s.’ Het spaarboekje wordt wel de parkeerstrook genoemd. De opbrengst van vervallen termijnrekeningen, kasbons en obligaties wordt tijdelijk geparkeerd op spaarboekjes. In afwachting van een hogere rente. Hoe tijdelijk, is dan de bijkomende vraag die gesteld kan worden? Deze spaarders kunnen wel eeuwig blijven wachten op een hogere rente. Of rente tout court. Sparen wordt ontmoedigd, lenen wordt aangemoedigd.

Don’t try this at home

Laat ons als weldenkende, rationeel handelende burgers toch maar beter niet de staatshuishouding nabootsen. Deficits do matter. Werk u niet (verder) in de schulden, beste lezer. Zelfs overheden kunnen zich irrational exuberance in uitgaven niet oneindig blijven permitteren. Wat men ons ook probeert wijs te maken. Zoals professor Daniel Shaviro het terecht stelt: ‘(…) over the long term, no government spending is free; it all must and will be paid for by someone.’ En die ‘someone’ zijn dan de toekomstige generaties. Wanneer wij het niet kunnen of willen? Overheden kunnen dan wel zo zelfzuchtig zijn om toekomstige generaties op te zadelen met hun schulden van vandaag. U en wij willen echter toch niet onze kinderen en kleinkinderen onze persoonlijke schulden nalaten, toch? Ten persoonlijke titel trouwens: wat doen wij zelf? Wij sparen. Jawel. Maar dan in bitcoin en altcoins. In het geld van de toekomst. Dat op termijn wel zijn waarde zal houden.

Over de auteur

Zet de dagelijkse economische en maatschappelijke onderwerpen uiteen.